اینترنت آزاد؛ حق مشروع یا ابزار جاسوسی؟!
«جهانصنعت» – بیش از دو هفته است که دسترسی ایرانیان به اینترنت و استفاده از شبکههای اجتماعی مسدود شده است. این در حالی است که بسیاری از صاحبان کسبوکارها ارتباطشان را با مشتریان و تامینکنندگان خود از دست داده و از دیگرسو میلیونها شهروند ایرانی هم که باتوجه به اوضاع نابهنجار اقتصاد و معیشت، روبه کسبوکارهای خرد و مجازی آوردهاند، بیش از دو هفته است که از این تنها منبع درآمدشان نیز محروم شدهاند. آن هم در حالی که در دیماه امسال نیز هفتهها شاهد انسداد کامل اینترنت بودیم.
این در حالی است که با وجود دههها تامین مالی و دریافت بودجههای کلان از سوی نهادهای مختلف امکان جایگزینی بسترهای خارجی با مشابه داخلی آنها وجود ندارد و کاربران، این پلتفرمها را بهشدت ناامیدکننده و ناکامل توصیف میکنند.
این در حالی است که رضا الفتنسب، رییس اتحادیه کشوری کسبوکارهای مجازی که با ایلنا گفتوگو میکرد، درمورد فعالیت کسبوکارهای اینترنتی در بیش از دو هفتهای که از این جنگ میگذرد، گفت: «همه پلتفرمهای بزرگ اینترنتی و سکوها فعال هستند و بدون وقفه کار میکنند.»
او با توصیه به این افراد گفت: «مارکت پلیسها فعال هستند و این امکان برای کسبوکارهای کوچک نیز فراهم است که کالاهای خود را در این پلتفرمها برای فروش بگذارند.»
او با بیان اینکه فعالیت پلتفرمهای نیازمند دچار وقفه شده اما این مشکل حل شده، به اوضاع بحرانی کسبوکارهای کوچک اذعان کرده و گفته است: «در ۱۴روز جنگ، کمتر از ۵۰درصد کسبوکارهای اینترنتی کوچک فعالیت داشتند. بنابر آمار یکی از پرداختیارها، کمتر از ۵۰درصد درگاههای پرداخت کسبوکارهای اینترنتی کوچک، تراکنش در آن انجام شده است.»
الفتنسب در مورد وضعیت فروش کسبوکارهای اینترنتی در هفته پایانی سال ۱۴۰۴، گفت: «با توجه به ادامه جنگ در هفته پایانی سال و احتمال افزایش سفرها، فروش کالا در هفته آینده کاهش خواهد یافت؛ بنابراین بسیاری از کسبوکارها امکان فروش و فعالیت جدی ندارند، مگر کسبوکارهای محلی که در شهر خود فعال هستند»
اما در شرایطی که بسیاری از مردم نهتنها برای کسب درآمد بلکه برای ارتباط با خویشاوندان خود که در خارج از کشور زندگی میکنند با مشکلات اساسی و جدی مواجه شدهاند و با هزینههای هنگفت در تلاش برای ارتباط با اطرافیان خود هستند.
علیرضا سلیمی، نماینده نزدیک به جبهه پایداری در هیاترییسه مجلس، بیتوجه به وظایفی که بهعنوان یک عضو کمیسیون صنایع مجلس در راستای جلوگیری از تشدید آسیبهای اقتصادی قطع اینترنت بر صنایع برعهده دارد، گفته است: «اینترنت قطع نیست و بستر داخلی فراهم است.»
این نماینده نزدیک به جبهه پایداری در هیاترییسه مجلس که در این رابطه با ایلنا گفتوگو میکرد، همچنین با طرح این ادعای عجیب که «بستر تلگرام و واتساپ دارای ابزار جاسوسی است»، اضافه کرد: «ردیابی مکانهای خاص و فرماندهان کشور از طریق این ابزار صورت گرفته است.»
او همچنین با طرح این ادعا که «این شبکهها تبدیل به اتاق فرماندهی برای دشمن شده است»، گفت: «مشکل از خود سرویسهایی مانند تلگرام و واتساپ است، مشکل از ما نیست.»
هرچند شرایط موجود در کشور قابل نادیده گرفتن نیست اما انتظارات مردم برای دریافت پاسخ منطقی نیز هیچگاه قابل چشمپوشی نخواهد بود؛ با این حال سلیمی در ابتدا تاکید کرد که این پلتفرمها در تمام جهان ذیل قواعدی فعال هستند اما سپس اینگونه ادامه داد که «میگوییم هر فعالیتی که در همه دنیا وجود دارد، اینجا هم باید حاکم باشد، اینها میگویند خیر، ایران هرج و مرج باشد و هرچی دلمان میخواهیم بگذاریم و هر شایعهای میخواهیم درست کنیم، در صورتی که بحث ما قواعد و قوانین است.»
این سخنان اما بهویژه به این دلیل محل شگفتی ناظران است که نهادهایی از جمله مجلس و شورایعالی فضای مجازی سالهاست که در راستای قانونگذاری و نظارت بر این پلتفرمهای بینالمللی فعالیت میکنند. سلیمی اما با پافشاری بر مواضع خود میگوید: «باید مطالبه شود چرا شبکه ملی با تاخیر تکمیل میشود؟! باید به این موضوع پرداخته شود که کسبوکارهای مردم آسیب نبینند. اصل موضوع این است نه اینکه موضوع عوض شود که چرا ابزارهای جاسوسی باز نمیشود؟»
