وضعیتهای ممکن جنگ
لطفعلی عاقلی، اقتصاددان و عضو هیات علمی پژوهشکده اقتصاد دانشگاه تربیت مدرس
از آغاز تجاوز دشمنان در روز شنبه ۹ اسفندماه (سوم رمضان) بیش از ۱۰روز میگذرد؛ تجاوزی که با هدف قراردادن رهبری و امیران نظامی بلندپایه و همینطور حمله به دختران مدرسه در شهرستان میناب آغاز شد. غافلگیری اولیه در ساعات بعدازظهر همان روز جبران شد و امواج شلیک موشکها به قلب رژیم غاصب راه افتاد که تاکنون به موج پنجاهم رسیده است. از سوی دیگر پیرو اخطارهای قبلی، پایگاههای نظامی آمریکا در کشورهای حاشیه خلیجفارس هدف اصابت موفق قرار گرفتند. در نقطه مقابل دو کشور متخاصم آمریکا و اسرائیل عمده تاسیسات غیرنظامی، نظامی و امدادرسانی و حتی در مقیاس کوچکتر کلانتریهای محلات را هدف قرار دادند که ارزش نظامی خاصی ندارند.
آنچه مهم است ادامه مسیری است که تحت رهبری جدید باید پیموده شود. توجه به واقعیات میدانی، موجودی ذخایر موشکی و تسلیحات پدافندی، ذخایر راهبردی موادغذایی، برق و سوخت و آب، حد و دامنه گسترش و تداوم جنگ از موضوعاتی هستند که بلندپایگان نظامی و مردان میدان باید بهدرستی ارزیابی کنند. هرچند محدودیت در عبور و مرور نفتکشها و حاملان گازطبیعی سبب شده در روزهای اخیر دامنه نوسانات قیمت جهانی نفت لااقل بین ۱۵تا۲۰دلار در هر بشکه افزایش یابد اما یادمان باشد که به دلیل محدودیتهای تحریم، افزایش قیمت نفت، آوردهای برای ما ندارد و ممکن است کشورهایی مثل روسیه، نروژ، بریتانیا و خود آمریکا از منتفعان اصلی صعود قیمت نفت باشند. جهشها و سقوطهای قیمتی در سایر بازارهایی از جمله نفت، طلا و سهام بینالمللی دوام زیادی نخواهند داشت. تجربه جنگهای گذشته آمریکا و عراق این ادعا را ثابت میکند، همچنین باتوجه به رفتار غیرقابل پیشبینی، رییس دولت آمریکا ممکن است به یکباره اعلام آتشبس کند که البته عوارض خود را خواهد داشت.
از دیدگاه بدبینانه با تداوم جنگ و تخریبهای بیشتر، ظرفیت و توان اقتصادی کشور رو به تحلیل میرود. کسبوکارها در آستانه عید نوروز دچار مشکل میشوند. فعالیتهای آموزشی دچار وقفه شده و میشوند. ممکن است اختلال در عرضه آب، برق و گاز رخ دهد. همه این ممکنات و احتمالات نیاز به برنامهریزی دقیق، راهبرد هدفمند، استفاده از ظرفیتهای دیپلماسی، اتخاذ سیاست واحد و یکپارچه از سوی ارکان حاکمیت (تیم رهبری، دولت، مجلس، قوه قضاییه و عناصر امنیتی و نظامی) دارد. تکروی و اختلاف سلیقه مدیریتی، عدم آمادگی هوشمندانه و نادیدهانگاری قدرت سایبری و موشکی، کشور را از مسیر درست دفاع از میهن و انتقام از خون جانباختگان دور میکند.
