-
برای فروپاشی یک اقتصاد همیشه لازم نیست جنگندهها بر فراز پایتخت ظاهر شوند، پالایشگاهها آتش بگیرند و نیروهای خارجی از مرز عبور کنند گاهی کافی است کشوری برای چندماه میان جنگ و صلح معلق بماند؛ نفتکشهایش در دریا متوقف شوند، راه ورود مواد اولیه تنگتر شود، مردم برای حفظ پساندازهایشان به بازار ارز و طلا هجوم ببرند، بنگاهها سرمایهگذاری را متوقف کنند و دولت برای تامین هزینههای جاری و جنگی، دست در جیب شبکه بانکی ببرد.
-
جنگ ممکن است چنددرصد از محبوبیت دونالد ترامپ کم کند اما برای اقتصاد ایران کارخانه، نیروگاه، پول ملی و آینده یک نسل را میسوزاند. با این همه هنوز کسانی در داخل از شکست مذاکره چنان سخن میگویند که گویی هزینه بنبست نه از جیب مردم ایران بلکه از خزانه کاخ سفید پرداخت خواهد شد.
-
خاموشی برای کسانی که از پشت تریبون درباره آمادگی کشور برای یک جنگ طولانی سخن میگویند احتمالا فقط یک عدد در جدول ناترازی انرژی است اما برای مردمی که در گرمای طاقتفرسای تابستان بدون کولر و آسانسور و آب میمانند، برای بیماری که دستگاه اکسیژن او با برق کار میکند و برای کارگری که با توقف خط تولید نگران دستمزد پایان ماه بوده خاموشی معنای دیگری دارد.
-
یک روز برق کارخانه قطع میشود، روز دیگر بخشنامه صادراتی تغییر میکند، چند روز بعد بانک مرکزی از صادرکننده میخواهد ارز خود را با قاعدهای تازه بازگرداند و در پایان ماه نیز دولت با افتخار اعلام میکند برای حمایت از تولید برنامهای تازه نوشته است. تولیدکننده ایرانی مانده بهکدام حرف اعتماد کند و بر پایه کدام تصمیم برای آینده سرمایه بگذارد.
-
خزانه مالیاتی دولت در سال۱۴۰۴ سنگینتر شد اما وزن این افزایش بهطور مساوی بر دوش همه پایهها ننشست. تازهترین گزارش فصلی اقتصاد ایران که مرکز آمار برای زمستان۱۴۰۴ منتشر کرده است، نشان میدهد دولت در پایان سال گذشته حدود ۱۶۹۱هزارمیلیاردتومان درآمد مالیاتی وصول کرده؛ رقمی که در مقایسه با ۱۲۲۹هزارمیلیاردتومان سال۱۴۰۳، نزدیک به ۴۶۲هزارمیلیاردتومان بیشتر است.
-
جنگ برای اقتصاد ایران صورتحساب نوشته است اما هنوز هیچکس حاضر نشده رقم نهایی آن را روی میز بگذارد. سازمان برنامه و بودجه در سند «فرصت احیای اقتصاد ایران پس از بحران» از تخریب زیرساختهای انرژی، توقف خطوط تولید، اختلال در زنجیره فولاد و پتروشیمی، افت صادرات، فشار بر بازار ارز، تشدید تورم، کاهش اشتغال و گسترش فقر سخن میگوید، اما درست در جایی که باید خسارت جنگ را به ریال و دلار محاسبه کند، سکوت میکند.
-
- عددها گاهی از خود سیاستگذاران صریحتر حرف میزنند. تازهترین نماگر بانک مرکزی از بدهیهای دولت تصویری روشن از یکی از مهمترین فشارهای پنهان اقتصاد ایران بهدست میدهد؛ فشاری که نه در صفهای خرید دیده میشود، نه در تابلوی بازار ارز و نه حتی در آمارهای روزانه بازار پول اما اثر آن بهتدریج در ترازنامه بانکها، پایه پولی، ظرفیت تسهیلاتدهی و نهایتا تورم آینده ظاهر میشود.
-
بازار کار ایران در سال۱۴۰۴ بیش از آنکه خبر خوش کاهش بیکاری را روایت کند، یک هشدار آرام اما جدی درباره کمرمقی اقتصاد میدهد؛ هشداری که پشت عدد 5/7درصدی نرخ بیکاری پنهان شده است.
-
سیاست ارزی ایران در کمتر از یک دهه تقریبا تمام نسخههای ممکن را آزموده است؛ از تزریق مستقیم ارز بهبازار و دلار ۴۲۰۰تومانی تا سامانه نیما، سیاست تثبیت، مرکز مبادله و حالا بازار ارز تجاری.
-
آرامش تورم در خرداد آرامشی شبیه سکوت پس از انفجار است. عدد ماهانه از قله اردیبهشت پایین آمده اما موج گرانی همچنان روی سفره خانوارها، نقشه استانها و دهکهای پایین میتازد.