۵سناریو برای نفت
جهان صنعت- ریستاد انرژی با بررسی اوضاع فعلی پنجسناریوی محتمل برای آینده ایران و تاثیر آنها بر قیمت و عرضه نفت ترسیم کرده که نشان میدهد مسیر تحولات تا حد زیادی وابسته به تعامل سیاسی، تنش نظامی و ثبات داخلی خواهد بود.
تحولات سیاسی و اجتماعی در ایران در کنار فشارهای خارجی و حضور نظامی گسترده در خاورمیانه باعث افزایش ریسک ژئوپلیتیک در بازار جهانی نفت شده است.
سناریوی اول و تولید ۶/۳میلیون بشکهای
در سناریوی نخست، موفقیت در احیای توافق هستهای و بازگشت ایران به میز دیپلماسی باعث کاهش تنشها و لغو مرحلهای تحریمها میشود. در این سناریو تولید نفت ایران از حدود ۲/۳میلیون بشکه در روز به ۶/۳میلیون بشکه تا پایان سال۲۰۲۷ افزایش مییابد اما اثر فشار نزولی بر قیمتها کم و تدریجی خواهد بود زیرا بازار افزایش عرضه را کمکم جذب میکند. در سناریوی دوم، تلاشهای محدود نظامی ایالاتمتحده علیه اهداف هستهای یا سپاه پاسداران بدون تبدیل به جنگ تمامعیار میتواند قیمت نفت را موقتا بین ۵ تا ۱۰دلار در هر بشکه افزایش دهد اما بهدلیل ادامه جریان نفت و باز بودن آبراهها مانند تنگه هرمز، این افزایش دوام زیادی نخواهد داشت.
۲سناریو با عدد ۱۵دلار
سناریوی سوم و چهارم شامل اقدامات نظامی گستردهتر است که در هر دو حالت منجربه کشتهشدن رهبری ایران میشود. در سناریوی سوم، یک جانشین عملگرا قدرت را بهدست میگیرد که درنهایت ترجیح به بازگشت به تجارت جهانی میدهد اگرچه نفت و مسیرهای انتقال ممکن است برای مدتی کوتاه مختل شوند و قیمتها بیش از ۱۰دلار افزایش یابد.
در سناریوی چهارم اما جانشین سختگیرتری روی کار میآید که با تشدید مقابله، حملات به تاسیسات نفتی و مسیرهای حیاتی انرژی را افزایش میدهد و باعث میشود قیمتهای نفت تا حدود ۱۵دلار بالاتر بروند و ریسک ژئوپلیتیک بهصورت ساختاری در بازار باقی بماند. در سناریوی پنجم، حملات گسترده و فروپاشی قدرت مرکزی ایران رخ میدهد و کشور به منابع بیثبات منطقهای تبدیل میشود. چنین وضعیتی میتواند همراه با کاهش شدید تولید، وقفههای مکرر در صادرات و اختلال در تنگه هرمز باشد. در این حالت بازار نفت با بحران عرضه مواجه میشود، قیمتها بیش از ۱۵دلار افزایش مییابند و ریسکهای ساختاری برای توانایی بازار در جذب شوکها بهوجود میآورند.
تحلیل ریستاد نشان میدهد که حتی سناریوهای کمتنش هم بر ریسک قیمت و اعتماد بازار اثرگذارند و سناریوهای پرتنش میتوانند باعث افزایش ناگهانی و شدید قیمت نفت و ناپایداری در بازار انرژی جهانی شوند. همچنین تاکید شده که اهمیت ایران فراتر از سطح تولید آن است و موقعیت استراتژیک در مسیرهای انتقال و تاثیر آن بر کشورهای همسایه و بازار جهانی فشارهای قیمتی را تشدید میکند.
منبع: میزنفت
