بازی مار و پله
محمدرضا رسولی
در شرایطی که اقتصاد ایران همچنان با تورم مزمن، نوسانات ارزی و کاهش قدرت خرید خانوارها دستوپنجه نرم میکند، افزایش هزینه تامین حداقل سبد غذایی فشار مضاعفی را بر دهکهای متوسط و کمدرآمد تحمیل کرده است. موج بیپایان گرانی، رمقی برای خانوادهها باقی نگذاشته و تامین ابتداییترین نیازهای زندگی به آرزویی دستنیافتنی تبدیل شده است. مردم سالهاست یک فرمول تکراری را میبینند؛ افزایش نرخ ارز بهانهای برای گرانی فوری کالاها میشود اما کاهش نرخ ارز معمولا تاثیر محسوسی در بازار ندارد.
قیمتها هرروز بالاتر میرود و مردم برای حفظ ارزش دارایی خود از ریال خارج شده و به سمت طلا و ارز هجوم بردهاند. در این میان اصلیترین راهکار دولت توزیع کالابرگ الکترونیک است اما مبالغ در نظرگرفته شده برای کالابرگ با سرعت افزایش قیمتها همخوانی ندارد و بسیاری از خانوادهها با وجود دریافت آن همچنان برای تامین هزینههای زندگی با مشکل مواجه هستند. طبق گفتههای عباس بیگدلی، عضو کمیسیون کشاورزی مجلس، ادعاها و قولهایی که مسوولان دولت هنگام حذف ارز ترجیحی در مجلس دادند و به هیچکدام عمل نکردند ناشی از اشتباه محاسباتیشان بود. به ما گفتند اگر ارز ترجیحی را حذف کنیم و یکمیلیون کالابرگ به هر نفر بدهیم، ۵۰۰هزارتومان هم در جیب مردم می ماند.
ایران با بیش از ۶۸ نوع ماده معدنی شناسایی شده، از مس و طلا گرفته تا زغال سنگ و اورانیوم و انواع منابع معدنی پنجمین کشور ثروتمند دنیاست. مشکل ایران کمبود منابع نیست. مشکل در مدیریت اشتباه و طراحی غلط در مسیر نحوه استفاده از منابع کشور است. آنچه کشورها را به مقصد توسعه میرساند سرمایهگذاری صحیح و حکمرانی هوشمندانه است.
میزان نفت کشور ونزوئلا به تنهایی از مجموع نفت عربستان و قطر و امارات، بیشتر و جمعیتش هم از مجموع این سه کشور، کمتر است اما در بیشتر حوزههای اقتصادی با بحران روبهرو است. پرواضح است منابع سرشار و در اختیار کشورها نیست که سبب رشد و توسعه آنان میشود بلکه منوط به سیستمی است که بر آن قلمرو حکومت میکند. اداره امور کشور همچون بازی شطرنج، تفکر میخواهد؛ نه مانند بازی ماروپله که به شانس متکی است! وقت آن رسیده که در باورهای اقتصادی حاکم بر اداره اقتصاد کشور تجدید نظر شود.
اقتصاد یک علم است. علم اقتصاد مانند علوم دیگر قواعد خاص خودش را دارد. هیچکس نمیتواند قواعد علم را مطابق میل خود تغییر دهد. باید قواعد علم را با عقلانیت بهکار گرفت.
