چرا تصادفات همچنان قربانی میگیرند؟
جهان صنعت- یک متخصص سلامت در بلایا و فوریتها با هشدار نسبت به روند رو به تکرار و البته قابل پیشبینی سوانح ترافیکی در ایران، این پدیده را «همهگیری مزمن» و «بحران خاموش» توصیف کرد و گفت که حوادث جادهای در کشور نهتنها سومین علت مرگ بلکه نخستین عامل مصدومیت و از دست رفتن سالهای عمر به دلیل مرگ زودرس است؛ بحرانی که بهویژه سلامت و امنیت اقتصادی و اجتماعی مردان را بهطور جدی تهدید میکند.
آرزو دهقانی گفت: از منظر اپیدمیولوژی بلایا و فوریتها، سوانح ترافیکی در ایران نه یک رخداد تصادفی بلکه یک همهگیری مزمن با الگوی تکرارشونده و قابل پیشبینی است. گزارشات سازمان جهانی بهداشت نشان میدهد حوادث ترافیکی هشتمین علت مرگ در تمام سنین و اولین علت مرگ در گروه سنی ۵تا۲۹سال محسوب شده و منجر به مرگ سالانه ۱۹/۱میلیون نفر در سراسر دنیا میشود.
این متخصص سلامت در بلایا و فوریتها با بیان اینکه ۹۲درصد از تلفات جادهای جهان در کشورهای کمدرآمد و متوسط رخ میدهد، افزود: این کشورها حدود ۶۰درصد از وسایل نقلیه جهان را در اختیار دارند،همچنین بیش از نیمی از کل مرگ و میرهای ناشی از تصادفات جادهای در بین کاربران آسیبپذیر جاده از جمله عابران پیاده، دوچرخهسواران و موتورسواران است.
او با بیان اینکه در ایران نیز حوادث ترافیکی سومین علت مرگومیر، اولین علت مصدومیت و اولین علت سالهای از دسترفته به علت مرگ زودرس محسوب میشود به ایسنا توضیح داد: در ۱۰سال اخیر حدود ۲میلیون و ۲۰۰ مرد طی حوادث ترافیکی مصدوم شدهاند و حدود ۱/۶۹درصد از کل مصدومان این حوادث را به خود اختصاص دادهاند. بهطور متوسط حدود ۸۰۰هزار مورد مصدومیت ناشی از تصادفات رانندگی در هر سال و معلولیت دائم حدود ۲۵درصد از این مصدومان آماری قابل توجه است که توسط سازمان اورژانس کشور منتشر شده است.
دهقانی افزود: تصادفات جادهای برای اکثر کشورها ۳درصد از تولید ناخالص داخلی آنها هزینه دارد اما به گفته معاون بهداشت وزارت بهداشت خسارت حدود ۲۲هزار مرگ ناشی از تصادفات در هر سال معادل ۷تا ۸درصد تولید ناخالص ملی است در حالی که سهم وزارت بهداشت از تولید ناخالص ملی در سال جاری ۸/۳درصد است.
او به هفته ملی سلامت مردان (سما) و نامگذاری یکی از روزها با شعار«سوانح و حوادث در کمین سلامت مردان» اشاره کرد و گفت: اینچنین مناسبتهایی فرصتی است برای تاملی دوباره بر تصادفات جادهای و مرگ خاموش مردان؛ موضوعی که اگرچه سالهاست به عنوان یک بحران شناخته شده اما همچنان قربانی میگیرد.
حواسپرتی، جادههای ناامین و خودروهای بیکیفیت
دهقانی تاکید کرد: عوامل متعددی همچون سرعت بالا، عدم استفاده از کلاه ایمنی برای موتورسواران و کمربند ایمنی، رانندگی توام با حواس پرتی، جادههای ناایمن، خودروهای ناایمن، مراقبتهای ناکافی پس از تصادف به خصوص در حوزه توانبخشی و عدم اجرای صحیح قوانین راهنمایی و رانندگی از جمله عوامل اصلی افزایش حوادث ترافیکی و عوارض آن است.
تصادفات؛ بحران خاموش مردان
دهقانی گفت: سوانح ترافیکی مردان ایران یک «بحران خاموش» است که ابعاد آن فراتر از آمار مرگومیر بوده و مقولههای امنیت انسانی شامل امنیت اقتصادی، امنیت غذایی (به دلیل از دست رفتن نانآور) و امنیت اجتماعی را تحتتاثیر قرار میدهد. کاهش این بار قابل توجه، نیازمند رویکردی بینبخشی و علمی است که در آن وزارت بهداشت، راهوشهرسازی، پلیس راهور و سازمانهای امدادی در یک چارچوب هماهنگ (مانند «دهه اقدام برای ایمنی جادهها» مصوب سازمان ملل) عمل کنند تا بسیاری از این مرگها که با مداخلات به موقع و مبتنی بر شواهد، قابل پیشگیری هستند به حداقل برسد.
این متخصص سلامت در بلایا و فوریتها تاکید کرد: مداخلات موثر برای کاهش حوادث ترافیکی شامل طراحی زیرساختهای امنتر و در نظر گرفتن ویژگیهای ایمنی جاده در برنامهریزی کاربری زمین و حملونقل، بهبود ویژگیهای ایمنی وسایل نقلیه، افزایش مراقبتهای پس از تصادف برای قربانیان تصادفات جادهای، تنظیم و اجرای قوانین مربوط به خطرات کلیدی و افزایش آگاهی عمومی است.
او در اینباره افزود: شناسایی و اصلاح نقاط حادثه خیز اولویتدار کشور میتواند مرگومیر جادهای را کاهش دهد. استفاده از فناوری و سازههای نوین در شهر و جادهسازی نیز میتواند میزان ایمنی جادهای را افزایش دهد. به عنوان مثال استفاده از گاردریلهای جاذب انرژی که خودرو را به مسیر بازمیگردانند، به جای نمونههای قدیمی و نفوذکننده در برخی کشورها در حال استفاده است.
دهقانی با بیان اینکه مطالعات نشان میدهد که افزایش قطعیت برخورد با تخلفات حادثهساز (نهلزوما شدت مجازات) تاثیر بازدارندگی بیشتری دارد، ادامه داد: حذف تدریجی خودروها با استانداردهای ایمنی پایین از ناوگان حملونقل عمومی و باری هم سهم بسزایی در کاهش حوادث ترافیکی و فوت و صدمه ناشی از آن خواهد داشت.
توجه به موارد ساده
دهقانی با تاکید بر اینکه توجه به برخی موارد ساده در کاهش تصادفات بسیار کمککننده خواهد بود، افزود: خستگی مفرط منجر به کاهش توانایی رانندگی میشود، به همین دلیل بهتر است به ازای هر ۲ساعت رانندگی، ۱۵دقیقه توقف و استراحت کرد. اگر عصبانی، ناراحت یا مضطرب هستید، پیش از سوار شدن به خودرو، چند دقیقه صبر کنید. چند نفس عمیق بکشید، به موسیقی آرامشبخش گوش دهید و سپس رانندگی کنید. در صورت لزوم رانندگی را به تعویق بیندازید. از پاسخگویی به تماسهای تلفنی ناراحتکننده یا تمرکز بر اخبار ناگوار در حین رانندگی جدا پرهیز کنید. پیش از سفر، حداقل سه مولفه ترمز، لاستیک و نور را بررسی کنید.این متخصص سلامت در بلایا و فوریتها در پایان صحبتهایش گفت: ۱۳درصد تصادفات منجر به فوت ناشی از نقص فنی بوده که کاملا قابل پیشگیری است. در طول رانندگی از موبایل نباید استفاده کرد و باید با بستن کمربند ایمنی و رعایت فاصله مطمئنه ایمنی را افزایش داد.
