بررسی تبعات شوک انرژی از ایران تا اقتصادهای جهان از دوربین سیاست:

ترامپ و کاسبان جنگ مشغولند

محمود خاقانی
کدخبر: 625868
جنگ رمضان و تنش‌های منطقه‌ای به‌همراه دخالت‌های آمریکا و کاسبان جنگ، بازار انرژی جهانی را دچار شوک کرده و آینده نامعلومی برای اقتصاد ایران و جهان رقم زده است.
ترامپ و کاسبان جنگ مشغولند

محمود خاقانی *- جنگ ۱۲‌روزه اغتشاشات ۱۸و ۱۹دی‌ماه و شروع جنگ رمضان درنهم اسفندماه۱۴۰۴ توسط طراحان(نفوذی‌ها، کاسبان تحریم‌، کاسبان اینترنت‌، مافیاها و امثالهم ) در ایران‌‌، دول حاکم در اسرائیل‌، آمریکا‌، انگلیس‌، اروپا‌، منطقه و فرا‌منطقه برنامه‌ریزی و اجرایی شد. دست‌اندرکاران براندازی جمهوری اسلامی کار را در مرحله اول تمام شده می‌دانستند. کاسبان تحریم‌، فاسدان و اختلاسگران اقتصاد خرد و کلان‌، کاسبان اینترنت و… درمجموع کاسبان جنگ در ایران گرد هم آمدند و قرار بود بعد از روی کار آمدن یک دولت دست نشانده آمریکا در تهران با سرازیر کردن نفت‌، گاز طبیعی و عناصر کمیاب زیرخاکی ایران به بازار و آزاد‌سازی دارایی‌های مسدود شده ایران همه سرسفره چپاول ثروت ملی ایران سهمی برای خودشان بردارند و مردم ایران نظیر زمان حکمرانی رژیم شاه و دوران تحریم و آماده‌سازی زمینه‌های لازم برای براندازی جمهوری اسلامی همچنان در فقر باشند. طبیعی است که نظیر زمان حکومت رژیم شاه بعد از کودتای ۲۸مردادماه‌۱۳۳۲ سازمان امنیتی نظیر ساواک تحت نظارت موساد و سایر سازمان‌های مخوف جاسوسی مردم را ناگزیر می‌کردند که حکومت دیکتاتوری که به آنها تحمیل می‌شود را نظیر مردم ونزوئلا و سایر کشورهای منطقه قبول کنند. اما‌ مرحله اول شکست خورد. هنوز بررسی کاملی نشده است که علت شکست معلوم شود. ولی تردیدی نیست همان مردمی که در ۲۲دی‌ماه و ۲۲ بهمن‌ماه ۱۴۰۴ با راهپیمایی‌شان ثابت کردند که باوجود دلخوری‌ها از نفوذ  کاسبان تحریم‌، فساد و اختلاس‌ها در حکمرانی کشور هنوز از استقلال‌، آزادی‌، جمهوری اسلامی دفاع می‌کنند‌، نقش اصلی و اساسی ایفا کردند و می‌کنند.

جنگ یعنی زد و خورد

جنگ رمضان به مردم ایران خسارات سنگین و زیادی تحمیل کرد اما با حمایت و پشتیبانی مردم ایران متجاوزین به تمامیت ارضی ایران بدجوری از نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران ضربه خوردند. به‌طوری که دونالد ترامپ برخلاف تمام شعارها و تهدید‌هایی که می‌کرد‌، پذیرفت که شوکه شده و نظیر جنگ ۱۲‌روزه اعلام آتش‌بس کرد.

طراحان اجرای مرحله دوم را شروع کرده‌اند‌. نفوذی‌ها وارد عمل شده‌اند. روش‌های بیشتر عصبانی کردن و دلخورکردن مردم از جمهوری اسلامی نظیر قطع اینترنت‌، فیلترشکن فروشی‌، فیلتر طبقاتی فروشی‌، گران کردن کالاها و… با بهره‌برداری از محاصره دریایی تنگه هرمز و ادعاهای برخی نمایندگان مجلس دوازدهم‌، مجری صدا‌وسیما‌، مداح و امثالهم را به مردم ایران تحمیل کرده‌اند. در همین حال گروه‌های سیاسی و کسانی که با «برجام»‌ و مذاکرات‌، «دیپلماسی» مخالف بودند‌، خواهان تداوم جنگ شده‌اند. چرا؟ به این دلیل که خواهان حضور و تسلط خودشان در حکمرانی حاکم در کشور هستند تا در رقابت با مدعیان حکومت در خارج از کشور خودشان با آمریکا کنار بیایند و درایران حاکم شوند. بنابراین‌ چوب لای چرخ دولت چهاردهم و رهبر جدید و جوان ایران گذاشتن را شروع کرده‌اند.

سرایت مشکلات جنگ به آمریکا

در طول دو جنگ جهانی اول و دوم که در اروپا اتفاق افتاد آمریکایی‌ها وارد جنگ شدند‌ ولی مردم آمریکا جنگ را از نزدیک لمس نکردند. جنگ رمضان همه‌چیز را تغییر داد. قبل از شروع جنگ رمضان مردم آمریکا بنزین را به‌طور میانگین هر گالن ۲دلار و ۹۵‌سنت می‌خریدند در روز دوشنبه ۱۵ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۵بنزین هر گالن ۴دلار و ۴۶‌سنت شد.

در ایالت کالیفرنیا نزدیک به گالنی ۷ دلار شده است. بدتر از بهای بنزین قیمت گازوئیل خیلی گران و روی هزینه‌های حمل‌ونقل تاثیر زیادی گذاشته است. در آمریکا بهای مواد خوراکی‌، اجاره خانه‌، قیمت خودرو و همه چیز در دو ماه گذشته به میزان قابل‌توجهی گران شده‌اند.

یک شرکت هواپیمایی آمریکا به نام اسپریت به‌طور ناگهانی اعلام ورشکستگی کرد. شبکه خبری سی ان ان در تحلیلی علت را عدم توان دولت آمریکا در فراهم کردن مبلغ کمی حدود ۵۰۰‌میلیون دلار برای جلوگیری از ورشکستگی شرکت اسپریت و افزایش بهای سوخت هواپیما بیان کرد. نظرخواهی‌های اخیر نشان می‌دهد ۳۷‌درصد از مردم آمریکا از سیاست‌های دونالد ترامپ راضی ولی ۶۷‌درصد ناراضی هستند و او را دیگر تایید نمی‌کنند. دلیل اصلی مشکلات اقتصادی مردم آمریکا بعد از شروع جنگ رمضان عنوان شده است.

 آتش‌بس‌، دیپلماسی و میانجیگری

در سال۱۷۰۰‌میلادی فرانسوی‌ها برای لژیون‌های(گروه‌، دسته‌) خارجی خود عنوان دیپلماتیک (DIPLOMATIQUE) استفاده کردند. بعد‌ها فردی به‌نام  EDMUND BURدر سال ۱۷۹۶میلادی براساس کلمه دیپلماتی (DIPLOMATIE)  در زبان فرانسه کلمه دیپلماسی (DIPLOMACY) را برای اولین‌بار در زبان انگلیسی به کار برد. بنابراین به زبان ساده دیپلماسی یعنی به‌کارگیری روش و راه‌حل‌هایی که به‌طور مودبانه و غیر خصمانه موجب به‌دست آوردن منافع راهبردی(استراتژیک) هرکشوری شود. باوجود اینکه روش دونالد ترامپ تغییر موضع و سردرگمی است آنطور که رسانه‌های خارجی تحلیل می‌کنند‌ دیپلماسی ایران در طول مذاکرات برجام و نیز میانجیگری پاکستان با حمایت چین و روسیه تاکنون دلیل اصلی سردرگمی دونالد ترامپ است زیرا دونالد ترامپ به هرقیمتی می‌خواهد در جنگ رمضان اعلام پیروزی کند. برخی معتقدند که طرف ایرانی می‌تواند امتیاز خوبی بگیرد و اجازه دهد که دونالد ترامپ خود را پیروز جنگ معرفی کند.

طرح آزاد‌سازی کشتی‌ها از تله

پیامی که دونالد ترامپ از طریق شبکه اجتماعی تروث‌سوشال منتشر کرد که ارتش آمریکا به دلایل بشردوستانه خواهان کمک و همراهی نظامی برای خروج کشتی‌هایی است که در خلیج فارس به تله افتاده‌اند‌، به نظر بسیاری از تحلیلگران در راستای مرحله دوم براندازی نظام جمهوری اسلامی ایران ممکن است برای کمک به مخالفان مذاکره و به نفوذی‌ها در ایران باشد. به اصطلاح عامیانه کلکی توی کار است. البته نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و مردم ایران هوشیار و آماده هستند. با این حال بازار نفت در ابتدا کمی با احتیاط احتمال باز شدن تنگه هرمز را مد نظر قرار داد.

روز دوشنبه ۱۴‌اردیبهشت‌ماه‌۱۴۰۵ به درخواست آمریکا‌، عربستان و روسیه در اوپک‌پلاس اعلام کردند که درماه آینده ژوئن(خردادماه) روزانه ۱۸۸۰۰۰ بشکه نفت بیشتر به بازار عرضه می‌کنند. همزمان پیام دونالد ترامپ درباره طرح آزادی کشتی‌های درتله موجب شد که بهای نفت خام WTI آمریکا‌ ۳۶/۰درصد و نفت خام برنت دریای شمال اسکاتلند ۳۹/۰ درصد کاهش پیدا کنند و به ترتیب بشکه‌ای ۱۰۱ دلار و ۳۰ سنت و ۱۰۷ دلار و  ۸۰ سنت معامله شوند. اما‌ روز سه‌شنبه ۱۵ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۵ بعد از اینکه ایران اعلام کرد ناو آمریکایی را هدف قرار داده است، بهای نفت خام دبلیو تی‌ای درآمریکا به ۱۰۳ دلار و ۳۵ سنت افزایش یافت.

همزمان ستاد فرماندهی سنتکام برای جلوگیری از افزایش بیشتر بهای نفت خام اعلام کرد که ناو آمریکایی آسیبی ندیده است و شبکه‌های خبری آمریکا گفتند که در پیام دونالد ترامپ اینگونه آمده که کشتی‌ها «راهنمایی» می‌شوند و نه اینکه توسط ناو‌های آمریکایی قرار است اسکورت یا همراهی شوند. منظورپیام دونالد ترامپ چیست هنوز شفاف نشده است.

قماربازی در دیپلماسی و جنگ

دونالد ترامپ خطاب به منتقدان جنگ رمضان در آمریکا گفته است هرکسی بگوید که دولت آمریکا در جنگ رمضان شکست خورده است «خائن» به کشور محسوب می‌شود. رسانه‌های آمریکانی به‌طور رسمی از شدت سانسور شاکی هستند و دونالد ترامپ با انتشار عکسی از خودش که کارت‌های بازی قمار در دست دارد‌، زیر آن نوشته است که «همه کارت‌ها در دست من است.»

عملیات جنگ جدید

مقامات نظامی آمریکا مدعی شده‌اند که بیش از ۱۰۰ هواپیما و ۱۵۰۰۰ تفنگدار آمریکایی برای عملیات آزادی کشتی‌های درتله خلیج فارس مهیا شده‌اند.

ناظران آگاه معتقدند این اقدام آمریکا همزمان با ادعای آمریکا که «مذاکرات با ایران پیشرفت داشته است» حاکی از آن است که دونالد ترامپ صحنه جنگ واقعی و دیپلماسی مرتبط با آن را با میز قمار پوکر یکسان تصور می‌کند. به ویژه اینکه ایرانیان قماربازی را حرام می‌دانند. درهمین حال شکاف اختلافات در کاخ سفید آشکارتر و عمیق‌تر نمایان شده است. تاکر کارلسن که برای اولین بار فاش کرد که میزبان دونالد ترامپ و شرکا برای سوء‌استفاده جنسی از کودکان جفری آپستین – جاسوس موساد بوده است به گزارش شبکه خبری سی‌ان‌ان فاش کرده که طرفداران مارکو روبیو وزیر امور خارجه در کاخ سفید سعی می‌کنند شانس نامزدی معاون رییس‌جمهور آمریکا آقای ونس برای نامزدی انتخابات سال۲۰۲۸ میلادی را کم کنند. به همین دلیل ونس را در تله مذاکرات آمریکا با ایران در حالی که وظیفه روبیو است در حال گرفتار کردن هستند. پدر داماد دونالد ترامپ از کلاهبرداران حرفه‌ای است که به زندان طولانی درآمریکا محکوم شده بود.

دونالد ترامپ او را عفو و در حال حاضر به‌عنوان سفیر آمریکا در فرانسه منصوب کرده است. به همین دلیل بسیاری از صاحب‌نظران در آمریکا از نمایندگی داماد دونالد ترامپ و دوست قدیمی او ویتکاف برای مذاکره با ایران و روسیه ناراضی هستند و معتقدند که دلالان دونالد ترامپ به نمایندگی از خانواده‌اش در بازار‌های بورس به دلیل مطلع بودن از تصمیمات لحظه‌ای رییس‌جمهور از نوسانات و بالا و پایین شدن بهای نفت سود‌های کلان به جیب می‌زنند.

خطر باقی است

به گزارش خبرگزاری‌ها روز سه‌شنبه ۱۵اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۵ باوجود ادعای به‌عمل آمده توسط دونالد ترامپ صاحبان کشتی‌ها گفته‌اند برای حرکت در تنگه هرمز ریسک نمی‌کنند و شرکت‌های بیمه نرخ بیمه را هم افزایش داده‌اند. کارشناسان اقتصاد انرژی می‌گویند حتی اگر مسیر تنگه هرمز باز شود‌، ماه‌ها طول خواهد کشید که بازار به حالت قبل ازشروع جنگ رمضان بازگردد. درحال حاضر بازیگران در بازار نفت بیشتر به تلاش‌های میانجیگری پاکستان با حمایت چین و تجربه دیپلماسی ایران چشم دوخته‌اند تا به‌قول آنها جنگ احمقانه دونالد ترامپ تعیین تکلیف شود.

یک مقام ارشد آمریکایی که در مذاکرات برجام شرکت داشت به یک شبکه خبری آمریکایی گفت: متاسفانه در ایران اشخاصی که معلوم نیست هدف آنها چیست سعی می‌کنند که نخبگان سیاسی و دیپلماسی ایران را حذف و کنار گذاشته شوند. نخبگانی که در مذاکرات برجام بهترین توافق را برای ایران به نتیجه رساندند که دونالد ترامپ آن را بدترین توافق برای آمریکا نامگذاری کرد و دست به این جنگ با آینده‌ای نامعلوم برای آمریکا و منطقه زد. در همین حال دونالد ترامپ سعی دارد قبل از سفر به چین در ۲۵‌اردیبهشت‌ماه‌۱۴۰۵ باکمک نفوذی‌ها و کاسبان جنگ در ایران خود را پیروز جنگ به جهان و چین معرفی کند تا بتواند از چین و اروپا امتیازاتی بگیرد. ولی واقعیت این است که همه کارت‌ها در دست دونالد ترامپ نیست و بازار منتظر تحولات جدید است.‌

* کارشناس بین‌الملل انرژی

آخرین اخبار