کمبود نیروی آموزش دیده و تجهیزات برای اطفای آتشسوزیهای جنگلی
جهان صنعت- نایبرییس انجمن جنگلبانی درباره نقش کمبود تجهیزات و نبود هماهنگیهای لازم در گسترش و تداوم آتشسوزی جنگلهای الیت با توجه به اینکه در گزارش کمیسیون شوراها و امور داخلی مجلس نیز این موضوع بهعنوان یکی ار دلایل گسترش آتشسوزی ذکر شد، گفت: آتشسوزی الیت درسهای بسیار بزرگی هم داشت و به ما کمبودها و نقاط قوت و ضعف را بهطور کامل نشان داد.
هادی کیادلیری با بیان اینکه علت طولانی شدن اطفای آتشسوزی الیت دلایل علمی و بحثهای علمی دارد، اظهار کرد: برخی اظهارنظرهای مطرح شده منطقی و قابل پذیرش است و بعضی قابل پذیرش نیست. من تقریبا از ابتدای آتشسوزی در جریان اتفاقات و اقدامات قرار گرفتم. البته مسوولیت مستقیم با من نبود ولی چون مناطق را میشناختم با من تماس گرفتند. به محضی که روستاییان به من اطلاع دادند که چند اصله درخت آتش گرفته است، افرادی را به آن منطقه فرستادیم. آنان آتش را خاموش کردند.
این استاد منابع طبیعی ضمن اشاره به اینکه رفت و برگشت به محل آتشسوزی جنگلهای الیت بهصورت پیاده ۱۲ساعت زمان میبرد و منطقه صعبالعبور است، گفت: سه روز بعد دوباره تماس گرفتند و گزارش آتشسوزی در منطقه را دادند. دوباره نیرو فرستاده و آتش اطفا شد. این کار دو، سه بار تکرار شد. برخی به این نتیجه رسیده بودند که آتشسوزی عمدی است. پس از گسترش آتشسوزی، خودم به منطقه رفتم و حدود ۱۲روز در عرصه بودم.
وی درباره جنس آتش در حریق جنگلهای الیت گفت: این نوع آتش خطرناک است چون از زیر لاشبرگها حرکت و به محلهای دیگر سرایت میکنند. وقتی آتش را در یک نقطه اطفا میکنید، گمان میکنید کار تمام شده، در حالی که آتش هنوز در زیرزمین در حال حرکت است و زمانی که به مکانی دارای مواد قابل اشتعال میرسد مانند یک درخت توخالی مثل دودکش عمل میکند و این حرارت از زیرزمین بالا میزد و به همین علت آتشسوزی در عرصه پراکنده بود.
نایبرییس انجمن جنگلبانی تاکید کرد: به منظور اطفای موثر آتش باید جنس و رفتار حریق را بدانی تا بتوانی راهکار مناسب اتخاذ کنی. من زمانی که شرایط را در منطقه دیدم، پیشنهاد احداث آتشبر را دادم چون با توجه به جنس آتش و شرایط منطقه، اطفای موردی آتشسوزیها موثر نبود و فقط موجب فرسودگی نیروها میشد. بنابراین حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰متر از محل آتشسوزی را آتشبر زدیم یعنی حدود ۱۷۰۰متر را از بالا تا پایین به عرض ۱۵متر را مشخص و در این محدوده هرچیزی که موجب انتقال آتش میشد را پاکسازی کردیم. البته منظورم درختان نیست. این کار واقعا کمک کرد تا آتش متوقف شود.
کیادلیری اضافه کرد: وقتی پیشروی آتش متوقف شد، راحتتر توانستیم با آتش مبارزه کنیم. زمانی که سازمان مدیریت بحران در چنین مواردی وارد عمل میشود حتما باید از متخصصان همان رشتهها کمک بگیرد یا هدایت کنندهها باید متخصص در آن زمینه باشند، در غیر این صورت زحمات هدر میرود و نیروها فرسوده میشوند.
امکانات خیلی کم داشتیم
معاون آموزش و مشارکتهای مردمی سازمان حفاظت محیطزیست با تاکید بر ضرورت برخورداری سازمان حفاظت محیطزیست و منابع طبیعی از بالگرد به واکنش سریع به حریقهای جنگلی گفت: زمانی که چهار، پنج اصله درخت آتش میگیرد، امکان ندارد بتوانید بالگرد برای اطفا هماهنگ کنید مگر اینکه چنین تجهیزاتی در اختیار سازمان منابع طبیعی یا محیطزیست باشد. این نکتهای است که باید راجع به آن فکر کرد تا بتوانیم به آتشسوزیهای جنگلی واکنش سریع نشان دهیم.
کیادلیری با اشاره به امکانات در دسترس پس از احداث آتشبر اظهار کرد: ما ابزار و امکانات و نیز نیروی آموزش دیده و فنی خیلی کم داشتیم. بعضی وقتها خیلی نیروها اضافه میشدند ولی هیچ تخصصی نداشتند و از روی دلسوزی میآمدند. این افراد به جای اینکه بتوانند کمک کنند، باعث بروز مشکلاتی هم میشدند؛ بهگونهای که هم خودشان در منطقه دچار مشکل میشدند، هم در بالگردها جای بعضی نیروهای توانمند را میگرفتند. این وضعیت به نحوه سازماندهی و مدیریت برمیگشت که باید از آن درس گرفته و اصلاح شود.
وی درباره میزان تاثیرگذاری برخورداری از بالگرد بر اطفای بهموقع آتشسوزیهای جنگلی گفت: وجود بالگردها بینهایت در جابهجایی نیروها موثر بود چون رفت و برگشت به منطقه آتشسوزی بهصورت پیاده ۱۲ساعت زمان میبرد و واقعا بالگرد در این شرایط کمککننده بود.
این استاد دانشگاه اضافه کرد: هواپیماها بهویژه هواپیماهایی که از ترکیه آمدند در اطفای لکههای آتشسوزی خیلی موثر بودند. هواپیمای ایلوشن باوجود اینکه قدرت حمل ۴۰تن آب را دارند ولی مخصوص اطفای حریق در جنگلهای کوهستانی نیستند و بیشتر در اطفای حریق مناطق دشتی و مزارع کاربرد دارند.
حدود ۲۰درصد از درختان جنگلهای الیت آسیب دیدهاند
کیادلیری درباره میزان خسارت به جنگلهای الیت اظهار کرد: مطالعه دقیقی در این زمینه انجام نشده است اما برآورد میکنم که ۱۰ تا ۲۰درصد درختان این منطقه آسیب دیدهاند چون آتش با سرعت در سطح حرکت میکرد و نمیتوانست به درختان جوان و زنده آسیب زیادی بزند اما آتش شبها در درهها گیر میکرد و با توجه به عمق بیشتر لاشبرگ در درهها و پایین بودن ارتفاع هوای سرد، تاج درختان دچار آتشسوزی و در این هنگام حریق دیده میشد.
کیادلیری ضمن تاکید بر نیاز به هواپیماهای مناسب برای اطفای آتشسوزیهای جنگلی اظهار کرد: کشور ایران ۷درصد پوشش جنگلی دارد و یکدرصد خاک ایران جنگلهای شمال است. با این حال گفته میشود جنگلهای شمال ۴۰میلیون سال قدمت دارد و گونههایی که در آن زیست میکنند، در جهان بینظیر هستند. بنابراین چنین زیستبومی تنها متعلق به ایران نیست بلکه متعلق به بشریت است. بسیاری از گونهها در جهان به اسم ایران در جنگلهای هیرکانی زندگی میکنند. ۳۰۰۷هزار هکتار آن در یونسکو ثبت شده است.
معاون آموزش و مشارکتهای مردمی سازمان حفاظت محیطزیست تاکید کرد: بسیاری از درختانی که در آتشسوزیها از بین رفتهاند را مطالعه نکردهایم. شاید موجودات و حشراتی داخل آنها بودند که برای ما ناشناخته باشند. بعضی از آنها باستانی هستند. به عبارت دیگر آتشسوزی جنگلها مانند سوزاندن کتابی است که هنوز آن را نخواندهایم.
کیادلیری تاکید کرد: پژوهش درباره این عرصهها نیازمند تخصیص بودجه است. من برای بهرهگیری از ظرفیت دانشگاهها و مراکز تحقیقاتی برای برآورد خسارت زیستمحیطی بودجه ندارم. در واقع اندازه پرسپولیس و استقلال هم بودجه برای مطالعات زیستمحیطی نداریم.
منبع: ایسنا
