آرایش محتاطانه پول در بورس
جهان صنعت– بازار سرمایه ایران طی روزها و هفتههای گذشته تحتتاثیر جنگی تحمیلی علیه تمامیت ارضی و زیرساختهای حیاتی اقتصاد کشور قرار داشته است. اگرچه معاملات نمادهای بازار سهام از همان روز اول تجاوز دشمن به ایران متوقف شد اما سازمان بورس با بازگشایی مرحلهبهمرحله معاملات صندوقهای درآمد ثابت و صندوقهای کالایی مبتنیبر طلا امکان دسترسی معاملهگران به بخشی از سرمایهها را امکانپذیر کرد. به این ترتیب عطش نیاز به نقدینگی در میان اهالی بازار سرمایه تا حدی فروکش کرد.
با ادامه یافتن جنگ در هفتههای گذشته بهویژه بازگشایی بازار پس از تعطیلات سال۱۴۰۵ رفتار مالی سرمایهگذاران در صندوقهای درآمد ثابت، طلا و نقره تا حدودی به سمت تحلیل حرکت کرد و از حالت هیجانی فشار فروش در روزهای آغازین فاصله گرفت.
میتوان گفت بازگشت اعتماد به ارکان بازار باوجود تمام محدودیتها و فشارهای ناشی از جنگ و همچنین مقاومت ایران در مقابل تجاوزات، آثار خود را در بازارهای مالی فعال کشور نیز نشان داد و به سمت همسانسازی با شرایط موجود حرکت کرد.
ورود پول به صندوقهای درآمد ثابت
براساس آمار معاملات هفته گذشته صندوقهای درآمد ثابت بازار با استقبال سرمایههای حقیقی همراه و شاهد ورود پول بودند. اینگونه میتوان تفسیر کرد که در سایه تعطیلی سایر بخشهای بازار و متوقف ماندن معاملات نمادهای بورسی، خریداران واحدهای این صندوقها با تحلیل میزان امنیت و سودآوری صندوق، در شرایط فعلی اقدام به خرید آنها کرده و باتوجه به رکود معاملاتی در سایر بخشهای اقتصادی ترجیح دادهاند سرمایه خود را در این کلاس دارایی نگهداری کنند.
البته باید توجه داشت که ارزش و حجم معاملات در این صندوقها همچنان در سطوح پایینی قرار دارد اما در پایان معاملات هفتگی اغلب صندوقهای درآمد ثابت بازدهی مثبت را ثبت کردند.
از سوی دیگر خبر اعلام آتشبس دوطرفه در روز چهارشنبه تاثیر بالایی در حجم ورود پول در روز پایانی بازار داشت بهطوری که در روز چهارشنبه این صندوقها شاهد ورود بیش از ۳/۴هزارمیلیارد تومان از سرمایههای حقیقی بودند که منجر به ثبت بزرگترین میزان ورود پول در ایام اخیر شد.
کاهش ریسکهای نظامی و سیاسی و خوشبینی نسبی به روند مذاکرات باعث شد تا باردیگر سرمایهها راهی بورس شوند. در مجموع میتوان گفت صندوقهای درآمد ثابت طی ایام جنگ تحمیلی، عملکرد نسبتا مثبتی از خود بهجا گذاشته و باوجود کاهش حجم معاملات در آنها، تراز مثبت سرمایههای حقیقی را ثبت کردند.
ضربه دوجانبه به صندوقهای طلا در دوران جنگ
با تشدید تهدیدها و حتی قبل از رخ دادن تجاوزات علیه ایران، صندوقهای طلای بورسی شاهد خروج سنگین سرمایهها بودند. با آغاز جنگ و افت قیمت اونس جهانی به دلیل حرکت سرمایهها به سمت نفت از یکسو و کنترل نرخ ارز در بازار داخلی از سوی دیگر، قیمت طلا از دو جانب تحتفشار قرار گرفت.
به این ترتیب، رکود معاملاتی شدیدی در بازار فیزیکی شکل گرفت و افزایش تعداد فروشندگان در بازار طلای بورسی سبب شد تا صندوقهای طلا کاهش قیمت سنگینی را در اولین روزهای بازگشایی تجربه کنند. این سقوط قیمتی که همزمان با ثبت خروج سرمایه سنگین حقیقیها صورت گرفت، موجب کاهش رونق معاملات در این گروه طی روزهای بعد شد بهطوری که در مجموع روزهای کاری پس از بازگشایی تا پایان روز کاری هفته گذشته، روند خروج سرمایه از این صندوقها ادامه داشته است. حتی با وجود جبران نسبی افت قیمت در این صندوقها، طی معاملات برخی روزها، خریداران حقیقی استقبال چندانی از آنها نداشتند. کاهش جریان نقدینگی در این کلاس دارایی همچنین سبب تشکیل حباب منفی در تمامی صندوقهای طلا شده است.
در آخرین روز معاملاتی هفته گذشته، همزمان با اعلام آتشبس و امیدواری به کاهش تنشها، صندوقهای طلا باوجود افزایش نسبی ارزش معاملات، همچنان روزی منفی همراه با خروج سرمایهای سنگین را تجربه کردند. افت قیمت دلار در بازار داخل سبب شد این گروه از خوشبینی بهوجود آمده در این روز بهرهای نداشته باشد.
از سوی دیگر به اعتقاد برخی تحلیلگران اقتصادی، بحران ایجاد شده در قیمت نفت و کاهش عرضهها که پیشبینی میشود در ماههای آینده حتی در صورت توافق ادامه خواهد داشت باعث تمایل خریداران بزرگ به سمت بازار نفت و مشتقات آن خواهد بود. فروش سنگین طلا توسط برخی دولتها نیز همچنان نرخ اونس را تحتفشار نگاه خواهد داشت.
بنابراین میتوان پیشبینی کرد خریداران بر این باور باشند که احتمال رسیدن نرخ به سقف قیمتی قبلی در صندوقهای طلا دستکم در بازه کوتاهمدت دور از دسترس خواهد بود بهویژه اینکه کاهش نرخ ارز در داخل و کنترل شدید بانک مرکزی برآن در شرایط فعلی نیز قیمت طلا را در محدودهای مشخص محدود خواهد کرد، مگر آنکه مجدد بازارها تحتتاثیر اتفاقات دیگر قرار گرفته و رفتار متفاوتی از خود بروز بدهند.
در مجموع معاملات بازار سرمایه ایران امروز در حالی آغاز میشود که تمامی نگاهها به اسلامآباد دوخته شده و هرگونه اظهارنظر، حرکت نظامی و شایعهای در روند حرکتی پول تاثیری سریع خواهد داشت. با توجه به اینکه بنا بر تصمیم سازمان بورس همچنان معاملات سهام متوقف خواهد بود، میزان ارزش معاملات در صندوقهای درآمد ثابت و رفتار پول در صندوقهای طلا میتواند تا حدودی مسیر آینده سرمایهها در بازار سرمایه ایران را تعیین کند.
