خروج سرمایه از صندوقهای طلا
جهانصنعت- بازار سرمایه در اولین روز هفته افت کرد بهطوری که شاخص کل با کاهش بیش از ۳۵هزار واحد به رقم ۴میلیون و ۳۲۵هزار واحد رسید اما کانال ۳/۴ میلیون را که چهارشنبه تصاحب کرده بود، از دست نداد.
دیروز بازار سرمایه ۳۵هزار و ۱۴۵واحد کاهش یافت و به رقم ۴میلیون و ۳۲۵هزار و ۵۴۲ واحد رسید. امروز عمده نمادهای صندوقهای طلا با خروج سرمایه و کاهش مواجه شدند. به نظر میرسد نگرانی از قطع مجدد اینترنت باعث فشار فروش و خروج سرمایه از صندوقهای طلا شده است.
این در حالی است که بورس طی روزهای سهشنبه و چهارشنبه هفته قبل با رشد قابل توجه دو کانال ۲/۴ و ۳/۴ میلیون واحد را فتح کرده است.
شاخص هموزن هم دیروز ۲۱هزار و ۱۷۴ واحد کاهش داشت و به رقم یکمیلیون و ۱۰۶هزار و ۴۰۷واحد رسید. دیروز تعداد سهام مثبت بورس ۴۲عدد و سهام منفی ۳۱۰ عدد بود. تعداد خریداران به ۱۴۳هزار نفر رسید. بهطور کلی بازار ۸۱/۰درصد کاهش یافت، همچنین یکمیلیون و ۲۷هزار فقره معامله به ارزش حدود ۳۳هزارمیلیاردتومان در بازار سهام انجام شد.
شاخص فرابورس هم دیروز با کاهش چشمگیر ۶۳۰واحد به ۳۳هزار و ۸۰۴واحد رسید. تعداد معاملات فرابورس ۳۳۹هزار فقره و ارزش آن ۱۴۴هزارمیلیاردتومان بود.
هفته گذشته بازار سهام طی روزهای دوشنبه و سهشنبه ریزش قابلتوجهی داشت که به نظر میرسد حوادث اخیر در ریزش هفته گذشته اثرگذار بوده اما با بهبود شرایط سیاسی و اجتماعی کشور و همچنین آغاز برنامه تکنرخی شدن قیمت ارز از دو روز قبل، بازار سرمایه جهش قابلملاحظهای داشت.
افت سنگین هفته گذشته بازار سهام در شرایطی اتفاق افتاده که این بازار از ۲۴ آبان روند افزایشی داشته و طی این مدت رکوردهای جدیدی را با ورود به کانالهای ۳/۳، ۴/۳، ۵/۳، ۶/۳، ۷/۳، ۸/۳، ۹/۳، ۴ و ۱/۴، ۲/۴ و ۳/۴میلیون واحد به ثبت رسانده است.
ریسکهای سیاسی، مانع همیشگی رشد بورس
گفتنی است سیاست حذف ارز ترجیحی و یکسانسازی نرخ ارز، بازار سرمایه را با چالشی بزرگ روبهرو کرده است. این تحول اقتصادی، مسیر سودآوری شرکتها را تغییر داده و تحلیلگران را برای شناسایی صنایع برنده و بازنده به تکاپو انداخته است. مجتبی معتمدنیا، کارشناس بازار سرمایه در گفتوگو با تجارتنیوز عامل اصلی رشد بورس را دلار و تورم دانسته و تاکید کرده است که ریسکهای سیستماتیک سیاسی و همچنین توان شرکتها برای تامین سرمایه در گردش، از عوامل کلیدی تاثیرگذار بر سودآوری نهایی خواهند بود.
حذف ارز ترجیحی و یکسانسازی نرخ ارز، یکی از مهمترین تحولات اقتصادی امسال بوده که آثار عمیقی بر ساختار مالی و سودآوری شرکتهای فعال در بازار سرمایه بر جای خواهد گذاشت. این تصمیم که با هدف شفافسازی یارانههای ارزی و واقعیسازی قیمتها اتخاذ شده، گروههای صنعتی مختلف را تحتتاثیر قرار داده است بهطوری که برخی صنایع از افزایش نرخ فروش و برخی دیگر از رشد هزینههای تمامشده متاثر خواهند شد.
افزایش قیمت دلار موجب رشد قیمت سهام شده است
در این راستا معتمدنیا در پاسخ به این سوال که حذف ارز ترجیحی بر کدامیک از گروههای صنایع بازار سرمایه تاثیر میگذارد، گفت: «اگر بخواهیم چرخههای مختلف را در زمانهای گوناگون در بازار سرمایه بررسی کنیم، مهمترین دلیلی که عامل رشد بازار سرمایه بوده، میتوانم بگویم متاسفانه فقط دلار است.» معتمدنیا ادامه داد: «یعنی افزایش نرخ دلار بوده که موجب رشد سهام در حوزه بازار سرمایه شده است. دلیل این امر نیز آن است که متاسفانه شرکتها طرحهای توسعهای قابلتوجهی مانند دو دهه پیش ندارند و سرمایهگذاری جدیدی به صورت چشمگیری انجام ندادهاند.» او افزود: «طبیعتا این تورم است که صرفا باعث شده شرکتها از محل آن منتفع شوند.»
جذابترین صنایع بعد از حذف ارز ترجیحی، صنایع فلزی و کانیهای اساسی هستند
وی گفت: «مهمترین و جذابترین صنایع بعد از حذف ارز ترجیحی و یکسانسازی نرخ ارز، صنایع فلزی و کانیهای اساسی هستند. این صنایع چسبندگی بیشتری به قیمتهای جهانی دارند و تاثیرپذیری قیمت آنها در مقایسه با سایر صنایع برای بازار سرمایه فوقالعاده بیشتر است.»
بانکهای دارای ذخایر ارزی بیشتر، منفعت زیادی از یکسانسازی نرخ ارز میبرند
معتمدنیا ادامه داد: «علاوه بر این در گروه بانکی نیز بانکهایی که ذخایر ارزی قابلتوجهی دارند، میتوانند از این موضوع منتفع شوند. بازار هم بیشتر به این سمت حرکت کرده است، یعنی اگر دقت کنید بیشترین تقاضا در حوزه بازار مربوط به فلزات، پالایشیها و شرکتهای بانکی بوده که ارز در سیستم خود رسوب دادهاند و نرخ تسعیر روی آنها تاثیر میگذارد.»
وی افزود: «اگر بخواهیم شرکتهای اهرمی را هم در نظر بگیریم، شرکتهایی مورد اقبال بودهاند که وزن این صنایع (فلزات، کانیها، پالایشی و بانکی) در سبدشان بیشتر بوده است. این مساله به جذابیت سهام آنها برای سهامداران افزوده اما این بحث روند سودآوری آنهاست.»
سیاست دولت درباره حاملهای انرژی و خوراک نقش تعیینکنندهای در بازار سرمایه دارد
این کارشناس بازار سرمایه با تاکید بر اینکه سیاستهای دولت پس از حذف ارز ترجیحی نقش تعیینکنندهای دارد، ادامه داد: «باید ببینیم سیاست دولت در خصوص چند شاخص پس از حذف ارز ترجیحی به چه صورت خواهد بود. یکی بحث حاملهای انرژی و خوراک است که باید ببینیم محاسبه نرخ آنها برای صنایعی که از این موضوع منتفع میشوند، به چه شکل خواهد بود.» او گفت: «فکر میکنم دولت به دنبال حذف یارانههای پنهانی بوده که به برخی صنایع میداده است. با این حال تا زمانی که صورتهای مالی شرکتها منتشر نشود، نمیتوان به طور قطع اظهارنظر کرد.»
اگر ریسکهای سیاسی وجود نداشتند استقبال از بازار سرمایه بیش از اینها بود
معتمدنیا افزود: «از سوی دیگر ما یک بحث منفی داریم. باوجود تمام اتفاقات مثبتی که در حوزه اقتصادی میتواند برای بازار سرمایه رخ دهد، اقبال در این بازار به اندازهای که انتظار فعالان بود، محقق نشد که این ناشی از ریسکهای سیستماتیک سیاسی است. اگر این ریسکها وجود نداشت، فکر میکنم به هیچوجه این سهام در این قیمتها معامله نمیشدند و سهامداران نمیتوانستند به راحتی خرید کنند.»
او ادامه داد: «از نظر من، برای کسی که ریسکهای سیاسی در کشور را نادیده میگیرد و ریسک عملیاتی داخل شرکتها برایش مطرح نیست، سهام در این قیمتها فوقالعاده ارزنده است.»
معتمدنیا در خصوص مکانیسم اثرگذاری حذف ارز ترجیحی بر صنایع مختلف توضیح داد: «مکانیسم اثرگذاری حذف ارز ترجیحی، چه مثبت و چه منفی، بر اساس بحث قیمتگذاری، فروش و قیمت تمامشده عمل میکند.» او گفت: «برخی شرکتها به دلیل آزادسازی نرخ، نرخ فروششان افزایش مییابد اما قیمت تمامشده آنها تغییری نمیکند مانند شرکتهایی که معدن دارند. این شرکتها طبیعتا بیشترین منفعت را خواهند برد.»
معتمدنیا افزود: «در مقابل، شرکتهای دیگر که در وسط چرخه تولید قرار دارند، از دو طرف صورت مالی متوازنتری خواهند داشت، یعنی هم قیمت تمامشده و هم قیمت فروششان بالاتر میرود. حتی در بدترین حالت ممکن که یکسانی در افزایش اتفاق بیفتد، رقم ریالی افزایش پیدا میکند و ما رشد ریالی در سود را خواهیم داشت حتی اگر حاشیه سود به صورت درصدی تغییر نکند.»
این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: «اما این امر مستلزم این است که شرکتها بتوانند سرمایه در گردش خود را برای تامین مواد اولیه تامین کنند.» معتمدنیا گفت: «آیا شرکتهایی که قیمت تمامشده کالای آنها بالا میرود، توان این را دارند که سرمایه در گردش خود را به همان میزان بالاتر ببرند؟ یا مجبور به تامین مالی در این خصوص هستند؟ همه اینها از مولفههایی هستند که بر روند سودآوری شرکتها تاثیر میگذارند.»
