روزنامه جهان صنعت

فرار سرمایه یکی از مهم‌ترین و در عین حال پیچیده‌ترین پدیده‌های اقتصاد کلان است؛ مفهومی که در ظاهر به معنای خروج دارایی از یک کشور است اما در عمق خود، بیانگر یک «قضاوت اقتصادی» درباره کیفیت محیط کسب‌وکار، ثبات و آینده آن اقتصاد است.

فعال‌سازی مکانیسم ماشه تاثیر منفی شدیدی بر بازار سرمایه ایران گذاشته است؛ شاخص کل بورس در روزهای اخیر بیش از ۵۰ هزار واحد سقوط کرده و نگرانی سرمایه‌گذاران از بازگشت تحریم‌های نفتی و بانکی باعث فرار سرمایه و فشار فروش گسترده شده است.

بازار سهام ایران برای ۹ روز تعطیل شد و پس از بازگشایی با افت ۲.۱٪ شاخص TSE و حضور حدود ۷۰۰ میلیون دلار صف فروش و خروج سرمایه مواجه شد.

خالص حساب سرمایه ایران در سال‌های اخیر به شدت منفی بوده و بیش از ۱۷۰ میلیارد دلار سرمایه طی دو دهه گذشته از کشور خارج شده است که عوامل اصلی این روند شامل بی‌ثباتی اقتصادی و ارزی، تغییر مکرر قوانین، بی‌اعتمادی به نظام بانکی، تحریم‌های بین‌المللی، و تشدید تنش‌های سیاسی و اقتصادی است.

بی‌اعتمادی به بازار سرمایه ایران ناشی از سیاست‌گذاری‌های هیجانی، دخالت‌های دولتی، نبود شفافیت و فقدان ابزارهای پوشش ریسک است که باعث فرار سرمایه‌گذاران و کاهش مشارکت در بورس شده است.

در روزهایی که تنش‌های منطقه‌ای بالا گرفته، بازار سرمایه ایران زیر سایه ابهام، بی‌اعتمادی و ریسک‌گریزی معامله‌گران، شاهد خروج پول حقیقی و حرکت سرمایه‌ها به سوی پناهگاه‌های کم‌ریسک شده است.

سرمایه‌گذاران بزرگ به دلیل نگرانی از کسری بودجه و جنگ تجاری آمریکا، در حال تنوع‌بخشی به سبد اوراق قرضه خود و کاهش وابستگی به بازار آمریکا هستند.