ویرانی ایران در صورت شکست مذاکرات ژنو
جهان صنعت – مجید تختروانچی، معاون وزیر خارجه ایران در گفتوگوی تفصیلی خود با شبکه بیبیسی با بیان اینکه «اطمینان دارم ما در مسیر توافق قرار خواهیم گرفت»، مذاکرات گذشته در مسقط را «کمابیش مثبت توصیف کرد.» تخت روانچی سپس در اظهاراتی که آشکارا خلاف شرط غنیسازی صفر واشنگتن بود، گفت: «تهران آمادگی دارد تا درباره موضوع غنیسازی ۶۰درصد و دیگر جنبههای برنامه صلحآمیز هستهای خود با طرف آمریکایی گفتوگو کند.» او گفت: «اگر آنها آماده باشند درباره لغو تحریمها صحبت کنند ما نیز آمادهایم تا درباره این موضوع (رقیقسازی اورانیوم با غنای ۶۰درصد) و سایر مسائل مربوط به برنامه خود گفتوگو کنیم.» او با بیان اینکه موضوع «غنیسازی صفر» که در گذشته از سوی آمریکا مطرح میشد، دیگر قابل طرح نیست، تاکید کرد: «مساله غنیسازی صفر دیگر یک «موضوع» نیست یعنی تا جایی که به ایران مربوط میشود، این مساله روی میز مذاکره نیست.»
تختروانچی در ادامه سخنان خود با اشاره به نقش موشکها در دفاع از تمامیت ارضی کشور گفت: «وقتی ما توسط اسرائیلیها و آمریکاییها مورد حمله قرار گرفتیم، موشکهای ما به کمک ما آمدند؛ پس چگونه میتوانیم بپذیریم که خود را از توانمندیهای دفاعیمان محروم کنیم؟» این اظهارات در شرایطی بیان شد که این موضوع نیز از سوی طرف آمریکایی بهعنوان شرط رسیدن به توافق مطرح شده بود و با توجه به اظهارات اخیر معاون وزیر امور خارجه احتمال دستیابی به توافق چندان محتمل به نظر نمیآید. تختروانچی همچنین در رابطه با پیامهای متناقض آمریکا در رابطه با مذاکره گفت: «میشنویم که آنها به مذاکره علاقهمندند. اینرا به طور علنی و در گفتوگوهای خصوصی از طریق عمان ابراز کردهاند.» او در رابطه با اظهاراتی که از سوی برخی از چهرهها مبنیبر تغییر رژیم در ایران شنیده میشود نیز گفت: «چنین صحبتهایی در پیامهای خصوصی دیده نمیشود.»
معاون وزیر خارجه به رایزنیهای فشرده مقامهای ارشد ایران با همتایان منطقهای اشاره کرد و گفت: «ما شاهد یک توافق تقریبا همگانی در منطقه علیه جنگ هستیم. این اجماع منطقهای که شامل تماس کشورهای منطقه با رییسجمهور آمریکا برای هشدار درباره پیامدهای گسترده یک جنگ جدید است، نشاندهنده جایگاه و اقتدار جمهوری اسلامی ایران در معادلات منطقهای است.» تختروانچی همچنین در رابطه با تهدید موجود و حضور نظامی در منطقه تاکید کرد: «اگر این را یک تهدید وجودی احساس کنیم، بهطور متناسبی پاسخ خواهیم داد.» او با بیان اینکه یک جنگ دیگر برای همه فاجعهبار و بهویژه برای آغازگران آن دردناک خواهد بود، هشدار داد که ایران پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه را بهعنوان اهداف مشروع در نظر گرفته است.
رایزنی تهران، مسکو و پکن درآستانه مذاکرات
همزمان میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در سازمانهای بینالمللی در وین در پیامی در کانال تلگرامی خود از دیدار سهجانبه هیاتهای دیپلماتیک ایران، چین و روسیه در وین خبر داد و نوشت: «جلسه مارس شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی نزدیک است و مباحثات دشواری درباره ایران انجام میشود. در همین راستا دیدار سهجانبه دیگری با هیاتهای ایران و چین در مقر نمایندگیمان در وین انجام دادیم.» به گفته او، طرفین بر سر اقدامات مشترک در آستانه این نشست به توافق رسیدند. او با انتشار متنی در شبکه اجتماعی ایکس (توئیتر) نیز موضوع این دیدار را مسائل مربوط به برنامه هستهای ایران دانست. آن هم در حالی که این نشست در آستانه برگزاری مذاکرات میان ایران و آمریکا برگزار خواهد شد و میتواند بر شکل و مباحث مذاکرات تهران و واشنگتن اثرگذار باشد.
واکنش بقائی به احتمال تشدید فشار اقتصادی
نانسیپلوسی، رییس پیشین مجلس نمایندگان آمریکا در آستانه برگزاری مذاکرات تهران و واشنگتن خواستار افزایش فشار آمریکا و جامعه جهانی بر جمهوری اسلامی برای «فلج کردن اقتصاد ایران» شد؛ اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه نیز در واکنش به توئیتی نوشت: «نانسی پلوسی از دولت آمریکا میخواهد که اقتصاد ایران را «فلج» کند تا ایرانیان عادی -حتی در مناطق روستایی- «درد و رنج» را حس کنند. تحمیل عامدانه درد و رنج به غیرنظامیان برای مقاصد سیاسی بنا بر تعاریف کلاسیک، مصداق تروریسم است.
فقط یک ذهنیت شرور و استکباری میتواند خود را محق بداند سیاستهایی را تجویز کند که برپایه درد و رنج غیرنظامیان در کشوری دیگر بنا شده است.» او خاطرنشان کرد: «از منظر حقوقی، این اظهارات شاهدی دیگر بر سیاست عامدانه و نظاممند آمریکا برای تحمیل درد و رنج و اعمال رفتارهای بیرحمانه علیه مردمی است که مورد پسند آن نیستند. چنین اقداماتی به مثابه «جنایت علیه بشریت» است.»
هشدار فلاحتپیشه و زیباکلام درباره ویرانی ایران درپی بروز جنگ
با تشدید تنشها پس از اظهارات اخیر طرفین مذاکرات میان دو کشور و تندتر شدن نظرات دونالد ترامپ رییسجمهور ایالات متحده حشمتالله فلاحتپیشه، رییس کمیسیون امنیت و سیاست خارجی مجلس دهم در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ترامپ به مرگ گرفته تا به تب راضی کند. خطر اولتیماتوم پنهان از ضربالاجل آشکار بیشتر است و بنابراین دور آینده مذاکرات، آخرین فرصت دیپلماسی در اوقات تلف شده است.» صادق زیباکلام، استاد دانشگاه هم که با خبرآنلاین گفتوگو میکرد، در رابطه با انتظارات برخی جریانها از مذاکرات گفت: «برخلاف تصور خیلی از براندازها، سلطنتطلبها و «شاهزاده» که فکر میکنند پس از حمله آمریکا، نظام سقوط خواهد کرد، چنین تصویری ندارم و فکر میکنم که حمله آمریکا لزوما به سقوط نظام منتهی نخواهد شد.
باوجود حمله، نظام همچنان سر جای خودش باقی خواهد ماند حتی اگر شماری از مسوولان اصلی نظام را هم هدف قرار دهند، باز هم نظام همچنان پابرجا خواهد ماند اما آنچه اتفاق میافتد «ویرانی ایران» است؛ همان که به نام «تئوری تیر چراغ برق زیباکلام» معروف شده که در صورت جنگ در ایران یک تیر چراغ برق هم سالم نمیماند.» او در رابطه با مذاکرات و اینکه آیا میتواند برای کشور گشایشی ایجاد کند نیز گفت: «قطعا اینطوری خواهد بود. ممکن است که فشار روی مخالفان در ایران کمتر شود، ممکن است شاهد آزادی شماری از زندانیان سیاسی باشیم، ممکن است بگیر و ببندها کاهش پیدا کند و در عین حال با کاهش تحریمها وضع اقتصادی بهتر شود.» زیباکلام در رابطه با اراده طرفین برای رسیدن به توافق گفت: «در مورد آمریکا اراده را جدی میبینم چراکه ترامپ میخواهد این را یک موفقیت بزرگ برای خود منظور کند و بگوید که من سرانجام توانستم بعد از ۴۷ سال ایران را به راه راست هدایت کنم. این غایت آرزوی ترامپ است.» این استاد دانشگاه ادامه داد: «جمهوری اسلامی هم میداند که در نبرد با آمریکا برایش موفقیت و پیروزی نیست. همانطور که گفتم جنگ بهجز ویرانکردن زیرساختهای کشور و نابود کردن صنایع کشور، دستاورد دیگری نخواهد داشت. بنابراین جمهوری اسلامی هم میداند که اگر توافق صورت نگیرد، جنگ دلیل خوبی نیست و آنچه در انتظار ایران قرار خواهد گرفت بسیاربسیار هولناک است.»
