نفت ایران چگونه زنده ماند؟
جهان صنعت– گزارش صنعت نفت ایران روایت ۴۷سال خودکفایی و مقاومت تصویری زنده و انسانی از مسیر طیشده صنعت نفت کشور پس از انقلاب اسلامی ارائه میدهد؛ مسیری که بیش از آمارهای خشک و رسمی نمایانگر تلاش، فداکاری و پایداری کارکنان صنعت نفت در سالهای جنگ، تحریم و فشارهای اقتصادی بوده است. در چهلوهفتمینسالگرد انقلاب اسلامی این گزارش تاکید دارد که پیشرفت صنعت نفت ایران نتیجه ایمان، اراده ملی و اتکا بهتوان داخلی است و نه وابستگی بهنیروهای خارجی.
براساس گزارش وزارت نفت، صنعت نفت ایران باوجود دشواریهای فراوان نهتنها چراغ تولید و صادرات را خاموش نکرده بلکه نقش حیاتی خود را در حفظ جریان اقتصادی کشور حفظ کرده است. شرکت ملی نفت ایران بهعنوان بازوی اجرایی وزارت نفت مسیری طولانی از کشف و توسعه میدانهای نفت و گاز تا مدیریت صادرات را طی کرده و فرازونشیبهای بسیاری را پشتسر گذاشته اما همواره با تکیه بر ظرفیتهای داخلی بهسمت خودکفایی حرکت کرده است. براساس این گزارش اکتشاف و توسعه منابع یکی از بخشهای برجسته این مسیر است. در طول این ۴۷سال بیش از ۷۰میدان هیدروکربوری جدید در کشور کشف شده که شامل ۳۶میدان نفتی و بقیه گازی هستند. از میادین بزرگ میتوان بهپارسجنوبی و میادین عظیم آزادگان و یادآوران اشاره کرد؛ میادینی که نمادی از تلاشهای اکتشافی بیوقفه متخصصان ایرانی هستند. بهتازگی نیز کشف ذخایر بزرگ در میدان «پازن» در جنوب فارس با ذخیره گازی قابلتوجه نشان از استمرار این تلاشها دارد. این گزارش میافزاید: میدان پارسجنوبی یکی از نقاط عطف تاریخ صنعت نفت ایران است. این میدان مشترک با قطر از دههها پیش مورد توجه بوده و رقابتی سخت در برداشت منابع بین ایران و قطر وجود داشته است. با این حال در یک دهه اخیر متخصصان ایرانی با پشتکار و اتکا بهتوان داخلی توانستند سهم برداشت ایران را افزایش دهند و حتی در برخی سالها از قطر پیشی بگیرند. پارسجنوبی امروز بیش از ۷۰درصد گاز مصرفی کشور را تامین میکند و نقش کلیدی در اقتصاد و تامین خوراک پالایشگاهها دارد. توسعه این میدان و بهرهبرداری از فازهای مختلف آن همچنان ادامه دارد تا این منبع عظیم برای نسلهای آینده حفظ شود. از دیگر بخشهای مهم گزارش اشاره بهمنطقه غرب کارون است که بهعنوان یکی از قطبهای اصلی تولید نفت شناخته میشود. در این منطقه بیش از ۳۵۰هزاربشکه نفت خام در روز تولید میشود و براساس برنامههای توسعه آینده هدف افزایش تولید تا افزون بر یکمیلیونبشکه در روز تعیین شده است. این اقدام بخشی از برنامههای توسعه صنعت نفت در برنامههای توسعه کشور است که بهتقویت تولید و حفظ اشتغال کمک میکند. این گزارش تاکید دارد که صنعت نفت ایران در طول این سالها با چالشهای جدی فناوری و تحریمهای خارجی مواجه بوده اما درعینحال همین فشارها باعث شده تا متخصصان داخلی بهسمت
مهندسی معکوس، طراحی و ساخت تجهیزات مورد نیاز حرکت کنند. درزمانیکه شرکتهای خارجی بهدلیل تحریمها بیرون رانده شدند کارکنان ایرانی صنعت نفت آموختند چگونه همه مراحل تولید، نگهداری و تعمیر تجهیزات را بهصورت بومی انجام دهند و این خودکفایی بیش از ۸۰درصدی در طراحی و ساخت تجهیزات را ممکن کرد. یکی از دستاوردهای مهم دیگر مهار گازهای همراه نفت است. گازهایی که در گذشته بهعنوان آلودگی و اتلاف انرژی سوزانده میشدند حالا بهمنابع ارزشمند تبدیل شدند. این انتقال از اتلاف بهبهرهبرداری نه فقط بهبهبود محیطزیست کمک کرده بلکه باعث افزایش بهرهوری انرژی شده است. وزارت نفت برنامه بلندمدتی برای توسعه جمعآوری این گازها اجرا کرده که هدف آن جمعآوری بیش از ۴۰میلیونمترمکعب در روز تا پایان سال۱۴۰۶ بوده؛ اقدامی که نشاندهنده تعهد بهحفظ طبیعت و ارتقای کیفیت زندگی جوامع محلی است. یکی دیگر از محورهای گزارش نقش شرکتهای داخلی اکتشاف و تولید در حفظ صنعت نفت است. شرکتهایی مانند پتروپارس، پتروایران، ایزوایکو و صدرا در سختترین شرایط تحریمها بهعنوان ستونهای صنعت عمل کردند و با اتکا بهتوان فنی و مهندسی ایران چراغ توسعه صنعت را روشن نگه داشتند. این شرکتها نهتنها تجهیزات مورد نیاز را تولید و تعمیر کردند بلکه باعث شدند که صنعت نفت ایران از وابستگی بهشرکتهای خارجی فاصله بگیرد و بهخودکفایی واقعی برسد.
این گزارش به مسوولیت اجتماعی صنعت نفت میپردازد؛ مسالهای که فراتر از تولید و صادرات است و توجه بهرفاه و توسعه جوامع محلی را نیز دربر میگیرد. براساس قانون بخشی از سرمایه پروژههای نفتی باید بهطرحهای عامالمنفعه، توسعه اشتغال، حفاظت از محیطزیست و بهبود کیفیت زندگی در مناطق نفتخیز اختصاص یابد. وزارت نفت در ۴۷سال گذشته این مسوولیت را بهعنوان یک ارزش اخلاقی و میثاق ملی دنبال کرده و پروژههای گستردهای در حوزههای آموزشی، بهداشتی و زیربنایی اجرا کرده که نشاندهنده پیوند عمیق صنعت نفت با جامعه و مردم است.
منبع: شانا
