مسیر پرچالش تولید موسیقی!
جهان صنعت– تعدادی از هنرمندان موسیقی درحالی اقدام به انتشار پروژههای خود در قالب آلبوم کردند که نحوه تولید، توزیع و فروش چنین محصولاتی همچنان جزو پرچالشترین فرآیندهای مرتبط با موسیقی است. فرآیند تولید، بازاریابی و فروش محصولات موسیقی در ایران همواره دربرگیرنده پیچیدگیهایی است که هرچه روی آن کندوکاو کنیم با دریچههای جدیدی از این پیچیدگیها مواجه میشویم و هریک میتواند مشتمل بر مباحث فراوان رسانهای و اقتصادی این حوزه باشد؛ مسیری که قطعا تغییر در شرایط سیاسی و جامعه میتواند بهعنوان یکی از ارکان اصلی «تغییر» روند عرضه و فروش به حساب آمده و فضایی را ایجاد کند که نتوان به ارزیابی درستی درباره آنچه در مسیر اقتصادی موسیقی ایران میگذرد رسید. در این شرایط اما هستند هنرمندان و مجموعههای موسیقایی که از پس عبور فروش فیزیکی آلبومها که تقریبا در تمام دنیا جنبه موزهای و تشریفاتی پیدا کرده اقدام به تولید، انتشار و عرصه مجازی آثارشان در فضای مجازی کردند؛ مسیری که طبیعتا آنطور که باید دربرگیرنده سود اقتصادی نیست اما میتواند راهی برای اعلام حیات موسیقایی هنرمندانی باشد که دغدغه فعالیت در عرصههای جدیتری از موسیقی را دارند.
آنچه میخوانید نگاهی اجمالی به پروژههای موسیقایی است که در بازه زمانی یکتا۲۰دی۱۴۰۴ در قالب «آلبوم» با درنظرگرفتن ژانرهای مختلف پیشروی مخاطبان قرار گرفتند؛ فضایی که عمدتا با محوریت موسیقی کلاسیک ایرانی منتشر شده که این موضوع بهخودیخود میتواند دربرگیرنده فضای امیدبخشی برای فراموش نشدن اینگونه موسیقایی باشد.
آلبوم موسیقایی «بیدل» که حاصل برگزاری رویداد «شبهای آواز ایرانی» و معرفی سهخواننده برگزیده این برنامه است روز شنبه ۶دی در سالن مهر حوزه هنری انقلاب اسلامی رونمایی شد. آلبوم «بیدل» نتیجه مسیری هدفمند در شناسایی و پرورش استعدادهای آواز ایرانی است؛ مسیری که در قالب برنامه «شبهای آواز ایرانی» شکل گرفت و در نخستیندوره این رویداد پساز چند مرحله اجرا و داوری سهخواننده جوان بهعنوان برگزیدگان نهایی آن معرفی شدند. اینمجموعه شامل تصانیف و آوازهایی با صدای پوریا عابدینی، سجاد شوشتری و صادق مرادی بوده که با آهنگسازی و تنظیم علیاصغر عربشاهی به سامان رسیده است. اشعار این آلبوم همگی از آثار بیدل دهلوی انتخاب شدند و «بیدل» را میتوان از نخستینمجموعههای موسیقایی دانست که بهطور مستقل به معرفی اشعار این شاعر برجسته فارسی اختصاص پیدا کرده است.
«شبهای آواز ایرانی» در سالهای گذشته به اهتمام مرکز موسیقی حوزه هنری برگزار شده و بهعنوان محفلی برای گردهمایی هنرمندان و علاقهمندان موسیقی ایرانی نقشی موثر در جریانسازی و استعدادیابی در حوزه آواز ایرانی ایفا کرده است. آلبوم «بیدل» اکنون بهعنوان خروجی ملموس این مسیر نمایانگر پیوند میان برنامهریزی هنری، کشف استعداد و تولید حرفهای موسیقی است.
«طرحی دیگر» عنوان یکی از تازهترین پروژههای منتشر شده در فرآیند تولید و فروش مجازی محصولات موسیقایی است که با هنرمندی چهارهنرمند شناخته شده موسیقی ایرانی پیشروی مخاطبان قرار گرفته است. این آلبوم با هنرمندی حسن کیانینژاد، آرش فرهنگفر، ابراهیم طهرانیپور و امیرحسین طهرانیپور درقالب یک اثر بیکلام در دسترس علاقهمندان موسیقی کلاسیک ایرانی قرار گرفته است. «طرحی دیگر» با تنظیم ابراهیم طهرانیپور براساس مقام «جلوشاهی»، «رقص پروانه» با موسیقی حسن کیانینژاد، «ساقی نامه»، «شور سماع» با موسیقی ابراهیم طهرانیپور، «صدای اشک» با موسیقی امیرحسین طهرانیپور، «طلوع» با موسیقی ابراهیم و امیرحسین طهرانیپور قطعاتی هستند که در این آلبوم گنجانده شدند. در توضیحات تکمیلی پروژه «طرحی دیگر» آمده است: «این اثر برپایه سازهای تنبور و نی یادگار دوران ساسانیان که از درخشانترین دوران تاریخ موسیقی ایران محسوب میشود شکل گرفته که ساز تمبک نیز این اثر را به زیبایی تکمیل کرده و هنرمندان خوش ذوق این مجموعه با زیبایی هرچهتمامتر نغمههای اصیل را با رنگبندی متفاوت درکنارهم به ارمغان آوردند.»
آلبوم «گنجنامه» با موسیقی عیسی زارعی و خوانندگی شروین مقیمی در ژانر موسیقی کلاسیک ایرانی پیش روی مخاطبان قرار گرفت. «سازوآواز ابوعطا»، «تصنیف ابوعطا»، «تصنیف و رنگ ابوعطا»، «سازوآواز بیات ترک»، «تصنیف بیات ترک»، «تصنیف و رنگ بیات ترک» قطعاتی هستند که در این آلبوم گنجانده شدند. عیسی زارعی نوازنده تار، شروین مقیمی خواننده، مهرپاد زحمتکش نوازنده تمبک، مهدی سالک اردستانی مهندس صدا و ارشام مودبیان ضبط صدا عوامل اجرایی این آلبوم را تشکیل میدهند. عیسی زارعی در توضیح این اثر نوشته است: «مجموعه پیشرو آثاری براساس نگاهی کلاسیک به سازوآواز و تصانیف قدیمی دوره قاجار و مشروطه است که شاید نتوان عنوان «آهنگسازی» را به این اثر اعطا کرد و به کاربردن اصطلاح «تدوین» در ارتباط با این مجموعه مناسبتر باشد زیرا ساختار تصانیف و رنگها براساس فیگورهایی بوده که در ردیفهای موسیقی ایرانی و تصانیف قدیمی وجود داشته است. در این مجموعه تلاش براین بوده که بهجای بازسازی آثار گذشتگان که درجای خود ارزشمند است با بهرهگیری از آنها قطعاتی تدوین و اجرا شوند. این کار ادای دینی است هر چند اندک به موسیقی دانهای دوره قاجار و مشروطه که با اعتقاد راسخ برای اعتلای موسیقی کلاسیک ایرانی کوشیده و میراثی ارزشمند را برای ما به یادگار گذاشتند.»
آلبوم «یکروز خواهی شنید» با هنرمندی میم پایمزد و پویان رمضانی اثر تازه این روزهای بازار فروش مجازی آثار موسیقایی است که در دسترس شنوندگان موسیقی قرار گرفت. میم پایمزد خواننده و ترانهسرای آلبوم درباره این اثر توضیح داده است: آلبوم «یکروز خواهی شنید» دومینآلبوم رسمی من در ایران است. این مجموعه با عشق نوشته، ساخته و خوانده شد. حاصل این تلاش چندساله را مشتاقانه به آدمهای عاشق تقدیم میکنم. امیدوارم این قطعات را دوست داشته باشید و این اقبال را داشته باشند که همراه جمع و خلوت شما باشند. یکروز خواهی شنید و همان روز شنیده خواهی شد. «پروانه»، «پاریس»، «چشمت به دریا زلزدن دارد»، «اهورا»، «برف روی موهات نشسته»، «دلم میخواد»، «اهل کجا هستم»، «آها» و «تنها نمیگذارمت» عنوان قطعاتی هستند که در این آلبوم گنجانده شدند. پویا سرایی نوازنده سنتور، امیرفرهنگ اسکندری نوازنده عود، سحاب علم نوازنده تار و سه تار، فیروز ویسانلو نوازنده گیتار، علی جعفری پویان و بابک کوهستانی نوازندگان ویولن، کورش کشاورز نوازنده ویولنسل، صادق چراغی نوازنده بالابان، پویان رمضانی نوازنده پیانو، فلوت، سازهای الکترونیک ومیکس و مسترینگ و امید اصغری گروه اجرایی این آلبوم را تشکیل میدهند.
آلبوم «بیداد» و آلبوم «راز هستی» عنوان دو پروژه موسیقایی در فرآیند تولید و فروش آثار موسیقایی در فضای مجازی هستند که طی روزهای گذشته در دسترس مخاطبان و علاقهمندان موسیقی کلاسیک ایرانی قرار گرفتند. «بیداد» در روزهای گذشته با هنرمندی اسماعیلی غلامی از هنرمندان اهال خوزستان در قالب ششقطعه موسیقایی منتشر شده است. «اَرَس»، «کارون»، «هراز»، «بیداد»، «الوند»، «بهمنشیر» عنوان آثاری هستند که در این آلبوم پیشروی مخاطبان قرار گرفتند. آلبوم «راز هستی» نیز یکی دیگر از مجموعههای تازه منتشر شده در حوزه موسیقی بوده که با هنرمندانی محمد سیفی و بهزاد شایانفر منتشر شده است. «پیدا»، «اشک»، «هستی»، «وهم»، «نهان» و «راز» عنوان آثاری هستند که در این آلبوم گنجانده شدند. در توضیح این آلبوم آمده است: «راز هستی روایتی از تولد خاموشی است. از اشک تا امید و از وهم تا واقعیت هر نغمه تصویری است از سفر روح در گرداب وجود، سفری از سکوت به صدا و از صدا و به سکوت. اینجا موسیقی سخن نمیگوید بلکه میشنود، میجوید و در خاموشی راز را باز میگوید.»
امیرمحمد طاهری و مسعود میرزایی از آهنگسازان کشورمان هم در روزهای گذشته پروژه «گلابتون» را با خوانندگی سروش دادیار بهصورت رایگان در فضایمجازی منتشر کردند. «شهر خاموش»، «غم»، «شبهای تهرون»، «رهگذر» عنوان چهاراثری هستند که در این آلبوم پیشروی شنوندگان قرار گرفته است. این آلبوم در سبک تلفیقی و شامل چهارعدد قطعه موسیقی بوده که ترانههای آن توسط عبدالله الفت، مسعود میرزایی، رحیم معینی کرمانشاهی و فرهاد شیبانی سروده شده است. سروش دادیار ازجمله خوانندگانی است که خوانندگی را ابتدا نزد سیدرضا طباطبایی از شاگردان زندهیاد
تاج اصفهانی فرا گرفت و پس از آن درکنار هنرمندانی چون تقی سعیدی به تکمیل آموزههای خود در حوزه موسیقی پرداخت و بعدها نزد مرحوم محمدرضا لطفی در کارگاههای آواز پیشرفته شرکت کرد. آلبومِ «همه تو» به آهنگسازی و تنظیم حسین ساجدی و تکآهنگهایِ «رمزِ پریشانی»، «واره»، «دختر قاجار» با آهنگسازی سیاوش ولیپور، «در خیال» و «باران» با آهنگسازی پژمان اختیاری و «خاکستر دل» و «سودا» با آهنگسازی ستار هشیاریپور از جمله کارهای او در این سالهاست.
«منظومه زنان» نیز عنوان یکی دیگر از پروژههای موسیقایی با شعر فاطمه دلفانی و آهنگسازی سپهر سراجی بوده که طی روزهای گذشته با مجوز وزارتفرهنگوارشاداسلامی به آهنگسازی سپهر سراجی منتشر شده است. سارینا خلیلی، رزانا آشفته، مهتا پارسا و سارا زروجتقی خوانندگان سوپرانو، مریم مظفرآبادی، سهیلا جناباصفهانی، شیما سیدمحمود، پونه بیداویسی خوانندگان سوپرانو، بهار خلیلی، لیلی چماقلی، نگین نجات، صدف زنگنه، زهرا بخشنده خوانندگان آلتو و سحر یوسف نوازنده قانون گروه اجرایی این آلبوم را تشکیل میدهند. «خاکستر پروانه»، «باغ بی جان»، «فریاد زنان» عنوان سهاثری هستند که در این پروژه پیشروی مخاطبان قرار گرفتند.
