قربانی جنگ آمریکا با ایران
جهان صنعت– شوک نفتی تنگه هرمز هنوز بهطور کامل باعث نابودی تقاضا نشده زیرا کشورهای ثروتمند درحال وامگرفتن از ذخایر خود هستند و برای تضمین تامین انرژی هزینههای بسیار بیشتری میپردازند. بلومبرگ در گزارشی نوشت: با اینحال معاملهگران اکنون زنگ خطر را بهصدا درآوردند که یکتغییر وضعیت دشوار و تعدیل سخت در راه است. بهگفته آنها هرچه بستهماندن اینآبراه حیاتی نفتی بیشتر طول بکشد مصرف باید بیشتر بهسمت پایین تعدیل شود تا با عرضهای که حداقل ۱۰درصد کاهش یافته همخوانی پیدا کند. برای تحقق اینامر مردم مجبورند کمتر خرید کنند. اینکاهش مصرف یا بهدلیل قیمتهایی است که توان پرداخت آن را ندارند و یا ازطریق مداخله دولت برای کاهش اجباری مصرف رخ خواهد داد.
ازدسترفتن یکمیلیارد بشکه از عرضه از همین حالا تقریبا قطعی بهنظر میرسد؛ رقمی که بیش از دوبرابر ذخایر اضطراری است که دولتها اندکی پس از آغاز درگیری در اواخر ماه فوریه آزاد کردند. سپرهای محافظتی بهسرعت درحال مصرفشدن هستند که اینامر درحالحاضر بهمهار موقت قیمت نفت کمک میکند اما با ورود اینانسداد بههفته نهم خود پدیده نابودی تقاضا که در بخشهای کمتر مشهودی مانند صنایع پتروشیمی در آسیا آغاز شده بود بیسروصدا در حال گسترش بهبازارهای روزمره در سراسر جهان است.
وابستهترین صنایع و بازارها ازجمله کارخانههای پتروشیمی در آسیا و خاورمیانه و محمولههای گاز مایع نفتی که یکسوخت حیاتی برای پختوپز در هند محسوب میشود در ۲۸فوریه و زمانی که آمریکا و اسرائیل برای اولین بار بهایران حمله کردند با یکضربه فوری مواجه شدند. اکنون با طولانیشدن بنبست میان دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا و ایران اینپیامدها بهطور فزایندهای در حال تغییر جهت بهسمت غرب است و محصولاتی را هدف قرار میدهد که در زندگی روزمره مصرفکنندگان نقش محوری دارند.
خطوط هوایی در اروپا و ایالاتمتحده درحال لغوهزاران پرواز هستند و تحلیلگران نسبتبه کاهش مصرف بنزین پس از رسیدن قیمت آن به۴دلار در هر گالن در آمریکا هشدار میدهند. اینهشدارها در مورد گازوئیل نیز که برای تامین نیروی محرکه ناوگان حملونقل و ماشینآلات ساختوساز استفاده میشود بهشدت جدی است.
یکحوزه بسیار حساس در اینبحران بخش فرآوردههای میانتقطیر است که گازوئیل را نیز دربر میگیرد. قیمتها در اروپا ماه گذشته از ۲۰۰دلار در هر بشکه فراتر رفت که بالاترین میزان از سال۲۰۲۲ است. در هند نیز اپراتورهای ناوگان حملونقل درحال آمادهشدن برای جیرهبندی سوخت و اولین افزایش چشمگیر قیمت گازوئیل در سالهای اخیر هستند. ویکاس دوویدی، استراتژیست گروه مککواری در اینباره بهبلومبرگ گفت: «چند هفته دیگر شاهد اطلاعیههایی درباره مشکلات مربوط بهتضمین تامین گازوئیل خواهیم بود. اینسوخت ستونفقرات اقتصاد جهانی برای جابهجایی کالاهاست و وقتی اینمشکل بهگازوئیل ضربه بزند همان زمانی است که همه متوجه آن خواهیم شد و آن را احساس خواهیم کرد.»
صنعت هوانوردی نیز بهشدت آسیبپذیر است. خطوط هوایی در آسیا از اولین شرکتهایی بودند که واکنش نشان دادند بهطوری که شرکتهای هواپیمایی ویتنامی و ایر نیوزیلند با ایجاد تغییرات در پروازهای داخلی، مسیرهای خود را کاهش دادند که اینامر بر دههاهزارمسافر تاثیر گذاشت. اکنون اینبحران گسترش یافته و شرکت دویچهلوفتهانزا ۲۰هزارپرواز کوتاهبرد خود را از برنامه تابستانی اروپا حذف کرده است. شرکت کیالام نیز بهدلیل هزینههای بالای سوخت جت دههاپرواز رفتوبرگشت خود را لغو و عملیات خود را محدود کرده است. حتی در ایالاتمتحده شرکت یونایتد ایرلاینز درحال کاهش برنامههای توسعهای خود است و انتظار دارد ظرفیت آن در نیمهدوم سال۲۰۲۶ ثابت بماند.
بنزین نیز از اینتبعات بینصیب نمانده است. براساس گزارش بانک بارکلیز، رانندگان آمریکایی ممکن است هزینه بیشتری برای اینسوخت بپردازند اما با میانگین قیمتهای بالای ۴دلار آنها حجم کمتری نسبتبه یکسال پیش خریداری میکنند. تحلیلگران اینبانک، جاش گراسو و آمارپریت سینگ تاکید کردند: «قیمتهای بالاتر در یکونیمماهگذشته منجربه نابودی تقاضای سوخت ازسوی مصرفکننده آمریکایی شده است.»
در هفتههای پس از آغاز جنگ کشورهای مصرفکننده برای خریدن زمان وارد عمل شدند. اعضای آژانس بینالمللی انرژی مانند ایالاتمتحده، آلمان و ژاپن برای پرکردن اینشکاف آزادسازی بیسابقه ۴۰۰میلیونبشکه نفت را اعلام کردند و چین نیز از ذخایر محافظتی خود برداشت کرد. با اینحال تخلیه چنین ذخایری سپرهای حفاظتی جهان را فرسوده کرده و در نهایت اقتصاد جهانی را بیدفاعتر میکند. راسلهاردی، مدیرعامل گروه ویتول که بزرگترین شرکت تجاری مستقل جهان محسوب میشود در پایان ایناجلاس تصریح کرد: «ما عرضه را قرض گرفتیم اما نمیتوانید برای همیشه اینکار را انجام دهید. مجبور شدن بهجیرهبندی اینتقاضا پیامدهای رکودی بههمراه دارد.»
منبع: بلومبرگ
