رکود درآمدی در غول های پالایشی
هادی بهرامی- صنعت فرآوردههای نفتی بهعنوان ستون فقرات بازار سرمایه بهشمار میرود. به برکت ماهیت دلاری فروش و جایگاه حیاتی این صنعت در اقتصاد، مقدار تولید، نرخ فروش و سطح سودآوری کلی شرکتها همچنان در محدوده قابلقبول و باثباتی حفظ شده است.
طبق آخرین بررسیها، سهام شرکت پالایش نفت اصفهان با نماد شپنا ۶/۴۱۵همت، پالایش نفت بندرعباس با نماد شنبدر ۴/۳۶۸همت، پالایش نفت تهران با نماد شتران ۲/۲۶۵همت و پالایش نفت تبریز با نماد شبریز ۷/۱۱۰همت ارزش بازار دارند.
چهار شرکت بزرگ پالایشی بورس، جمعا یکهزارو ۱۶۰همت ارزش بازار و ۲هزارو ۵۰۷میلیاردتومان ارزش معاملات دارد که یک گروه شاخصساز و تاثیرگذار در بازار سرمایه را تشکیل دادهاند. ارزش معاملات روزانه نماد شپنا ۶۲۱میلیاردتومان، شبندر ۶۲۲میلیاردتومان، شتران ۶۳۰میلیاردتومان و شبریز ۶۳۴میلیاردتومان است که نماد شبریز با نسبت ارزش به تراکنش ۱۷۵واحدی، نقد شوندهترین سهام نسبت به جایگاه خود محسوب میشود؛ در مقابل نماد شپنا با نسبت ۶۶۹واحدی، گردش نقدینگی کمتری نسبت به جایگاه خود دارد.
قدرت فروش در دستان لیدرها
در آذرماه ۱۴۰۴، شرکت پالایش نفت اصفهان با نماد شپنا ۶۵هزارو ۷۸۰میلیاردتومان، پالایش نفت بندرعباس با نماد شبندر ۴۴هزارو ۶۵۸میلیاردتومان، پالایش نفت تهران با نماد شتران ۳۲هزارو ۳۹میلیاردتومان و پالایش نفت تبریز با نماد شبریز ۱۶هزارو ۴۱میلیاردتومان درآمد عملیاتی را به ثبت رساندند.
نفت گاز با گوگرد ۱۰ الی ۵۰، نفتکوره سبک ۳۸۰و وکیوم باتوم از محصولات اصلی پالایش نفت اصفهان، نفت گاز با گوگرد، نفتکوره سنگین ۳۸۰ و بنزین معمولی اکتان۸۷ از محصولات اصلی پالایش نفت بندرعباس، سوخت جت سنگین (ATK)، نفت گاز با گوگرد و نفتکوره با ویسکوزیته از محصولات اصلی پالایش نفت تهران و بنزین یورو(۵) اکتان۹۱، نفتکوره سنگین۳۸۰ FO و نفت و گاز بورو از محصولات اصلی پالایش نفت تبریز به حساب میآیند.
مواجهه رهبران پالایشی با افت درآمد
جمع درآمد عملیاتی کل گروه که شامل چهار پالایشگاه بزرگ بورسی میشود، از ۱۶۱هزارو ۳۵۷میلیاردتومان در آبانماه ۱۴۰۴ با کاهش ۲درصدی به ۱۵۸هزارو ۵۱۸میلیاردتومان در آذرماه ۱۴۰۴ رسیده است که نشان از عملکرد نامطلوب این شرکتها دارد. اگر قرار بر مقایسه نرخ رشد درآمد این چهار پالایشگاه با نرخ تورم یکماهه آذر باشد، چنین بهنظر میرسد که هر چهار پالایشگاه که لیدر صنعت فرآوردههای نفتی بورس هستند، افت درآمد را تجربه کردهاند و آمار و ارقام خوشایندی در این یک ماه در گزارشهای مالی به ثبت نرسیده است.
پالایش نفت تهران ۱۹درصد رشد درآمد را در یکماهه بین آبان و آذر۱۴۰۴ تجربه کرده است که اوضاع نسبتا بهتری دارد؛ در مقابل شرکت پالایش نفت اصفهان منفی ۷درصد، پالایش نفت بندرعباس منفی ۶درصد و پالایش نفت تبریز منفی یکدرصد کاهش درآمد را داشتند که عملکرد ضعیفی را از خود نشان دادند.
نرخ رشد فروش پالایشگاهها کمتر از تورم
فروش چهار شرکت پالایشی بزرگ بورس، از یکهزار و ۳همت در ۹ماهه ۱۴۰۳ با افزایش ۴۴درصدی به یکهزارو ۴۴۴همت در ۹ماهه۱۴۰۴ رسیده است که نشان میدهد رهبران صنعت فرآوردههای نفتی بورس نتوانستند با تورم یکساله رقابت کنند و شکست خوردند.
در ۹ماهه نسخت ۱۴۰۴، پالایش نفت اصفهان ۵۵۳هزارو ۱۰۶میلیاردتومان، پالایش نفت بندرعباس ۴۲۸هزارو ۶۷۷میلیاردتومان، پالایش نفت تهران ۳۰۹هزارو ۶۵۳میلیاردتومان و پالایش نفت تبریز ۱۵۳هزارو ۱۲۴میلیاردتومان درآمد کسب کردند.
شرکت پالایش نفت اصفهان ۵۰درصد، پالایش نفت بندرعباس ۴۷درصد، پالایش نفت تهران ۳۴درصد و پالایش نفت تبریز ۳۸درصد رشد درآمد عملیاتی را نسبت به دوره مشابه سال قبل تجربه کردند.
در حالت خوشبینانه، فروش شرکت پالایش نفت اصفهان و تا حدودی پالایش نفت بندرعباس همسو با نرخ ۶/۵۲درصد تورم نقطه به نقطه حرکت کرده است اما پالایش نفت تهران و پالایش نفت تبریز، کمتر از حد انتظار رشد فروش داشتهاند.
درآمد ۹ماهه، نهچندان مطلوب اما بهتر از سال قبل
در سال مالی ۱۴۰۳، شرکت پالایش نفت اصفهان ۵۵۹هزارو ۱۵۰میلیاردتومان، پالایش نفت بندرعباس ۴۴۲هزارو ۵۰۷میلیاردتومان، پالایش نفت تهران ۳۴۴هزارو ۴۱۵میلیاردتومان و پالایش نفت تبریز ۱۶۱هزارو ۳۸۶میلیاردتومان درآمد عملیاتی داشتند. در ۹ماهه نخست ۱۴۰۴، پالایش نفت اصفهان ۹۹درصد، پالایش نفت بندرعباس ۹۷درصد، پالایش نفت تهران ۹۰درصد و پالایش نفت تبریز ۹۵درصد از کل درآمد یک سال قبل خود را کاور کردند.
در واقع این گروه چهار شرکتی بهطور میانگین، ۹۶درصد از کل درآمد یک سال گذشته خود را تنها در ۹ماهه ۱۴۰۴ کسب کردهاند که نشان از روند روبه رشد نسبت به سال قبل دارد.




