رایزنی امنیتی
علیرضا کیانپور- نشست هفتگی هیات دولت که روز گذشته در کاخ ریاستجمهوری واقع در میدان پاستور برگزار شد چند غایب داشت؛ غایبانی از جمله سیدعلی مدنیزاده وزیر اقتصاد، غلامرضا نوریقزلجه وزیر جهادکشاورزی و حمید پورمحمدی رییس سازمان برنامه وبودجه که چند کیلومتر دورتر، خود را به ساختمان هرمیشکل میدان بهارستان رسانده بودند تا در نشستی که بهصورت غیرعلنی در مجلس برگزار شد، درباره برخی مسائل و مصائب معیشتی- اقتصادی این روزها به نمایندگان گزارش بدهند؛ آن هم در شرایطی که پیرو اجرای سیاست حذف ارز ترجیحی همزمان با ادامه اعتراضات گسترده معیشتی در اقصا نقاط کشور، نهتنها بهبودی در این اوضاع بحرانی حاصل نشده بلکه در همین چند روز گذشته نیز بار دیگر شاهد اوجگیری قیمت برخی کالاهای اساسی همچون روغن و تخممرغ بودیم.
تحولاتی که در حالی منجر به احضار چند عضو تیم اقتصادی دولت به مجلس شد که البته بحث و گفتوگوی نمایندگان و اعضای دولت درباره گرانی افسارگسیخته و تشدید بحران اقتصادی-معیشتی پشت درهای بسته و به دور از چشمان افکار عمومی و اصحاب رسانه انجام گرفت.
نشست غیرعلنی مجلس بهروایت رییس و سخنگو
به هر تفسیر حوالی ساعت ۱۱ و ۳۰ دقیقه پیش از ظهر، نشست غیرعلنی مجلس به پایان رسید و بالاخره درهای مجلس باز شد، محمدباقر قالیباف در توضیحاتی مختصر درباره حدود
۳ ساعت و نیم بحث و گفتوگوی غیرعلنی نماینده و شماری از اعضای تیم اقتصادی دولت تاکید کرد که «موضوع این جلسه درباره مسائل کالابرگ و مسائل اقتصادی در ابعاد مختلف بود که با حضور شماری از وزیران و اعضای دولت مورد رسیدگی قرار گرفت.»
البته ظاهرا به جز مسوولانی که قالیباف از آنان بهعنوان مهمانان این نشست غیرعلنی نام برده، برخی مسوولان دستگاههای امنیتی نیز در این نشست غیرعلنی حضور داشته و درباره پیامدهای امنیتی ناشی از وضعیت اقتصادی به نمایندگان گزارش دادهاند.
نکتهای که البته در گزارش سخنگوی هیاترییسه مجلس نیز به آن اشاره نشد اما برخی دیگر از نمایندگان حاضر در این نشست غیرعلنی در گفتوگو با «جهانصنعت» به آن اشاره کردند.
به هر تفسیر اما در حالی که رییس مجلس تاکید کرد که سخنگوی هیاترییسه توضیحات تکمیلی را در اختیار افکار عمومی قرار خواهد داد، عباس گودرزی با حضور در جمع خبرنگاران روایتی از اهم مباحث مطرح شده در این نشست غیرعلنی که بهگفته او با هدف «بررسی مسائل اقتصادی کشور» و «بسته سیاستی اخیر در راستای حذف ارز ترجیحی» برگزار شد، بهدست داد و گفت: «تاکید مجلس بر این موضوع بود که اجرای هیچ سیاستی نباید موجب بههمریختگی قیمتها شود و الزامات سیاستی که از سوی دولت اتخاذ شده، حتما باید دیده شود.»
او با تاکید بر ضرورت نظارت جدی مجلس بر بازار و تلاش مستمر دولت برای تامین کالاهای اساسی و اقلام مورد نیاز مردم، بر لزوم «حفظ قدرت خرید خانوار» تاکید کرد و گفت: «آنچه در نتیجه این سیاست و انتقال ارز ترجیحی به انتهای زنجیره در قالب کالابرگ خانوار شارژ میشود، نباید عددی ثابت باشد بلکه باید همواره متناسب با شرایط بازار و تغییرات ارز ترجیحی، عدد مورد نیاز خانوار برای کالابرگ افزایش یابد تا قدرت خرید مردم حفظ شود.»
سخنگوی هیات رییسه مجلس همچنین با اشاره به برخی تصمیمهایی که در جریان نشست غیرعلنی مجلس اتخاذ شده، گفت: «در این نشست مقرر شد شرکتهای دولتی ارزهای حاصل از صادرات خود را حتما وارد بازار کنند چراکه این اقدام به ایجاد ثبات در بازار ارز کمک کرده و عرضه و تقاضا را تنظیم خواهد کرد.»
او با اشاره به بحث و گفتوگو درخصوص تامین سرمایه در گردش برای تولیدکنندگان و واردکنندگان در جریان این نشست غیرعلنی از انجام هماهنگیهای لازم با بانکهای «صنعت و معدن» و «کشاورزی» و تامین اعتبارات و ایجاد خطوط اعتباری بهمنظور پشتیبانی از تولیدکنندگان و واردکنندگان و جلوگیری از تلاطم قیمتها خبر داد.
گودرزی با اشاره به گزارش کامل وزیران اقتصاد و جهادکشاورزی از وضعیت حاکم بر بازار گفت: «گزارشهای ارائه شده درباره وضعیت بازار، معیشت مردم، سیاستهای اتخاذ شده و الزامات پس از اجرای تصمیمات، نشاندهنده عزم جدی برای کاهش آثار منفی و عبور از شرایط موجود است.»
ماجرای ذخیره ۲۵۰هزارتن روغن توزیع نشده!
همزمان محمدجواد عسکری که ریاست کمیسیون کشاورزی، آب، منابع طبیعی و محیطزیستمجلس را برعهده دارد در گفتوگویی با ایسنا ضمن انتقاد از دولت بهدلیل اجرای ناگهانی سیاست حذف ارز ترجیحی و عدم هماهنگی با مجلس از نامهنگاری مجلس با رییسجمهور، رییس قوه قضاییه و سایر دستگاههای متولی در این زمینه خبر داد و گفت: «مجلس در نامهای چهار صفحهای به دولت ضمن ابلاغ ایرادات اجرای این طرح، راهکارهایی را هم برای مدیریت وضعیت به دولت ارائه کرده است.»
او با اشاره به حضور وزیر جهادکشاورزی در نشست عصر روز سهشنبه کمیسیون کشاورزی، آب، منابع طبیعی و محیطزیست مجلس بهمنظور بررسی کمبود برخی کالاهای اساسی همچون روغن خاطرنشان کرد: «هماکنون ۲۵۰هزارتن روغن ذخیره داریم و اعلام کردیم که هرچه سریعتر نسبت به توزیع آن و نظارت بر قیمت اقدام شود.»
عسکری همچنین با تاکید بر لزوم افزایش مبلغ کالابرگ متناسب با تورم و میزان نیاز مردم اعلام کرد: «در نشست غیرعلنی مجلس مقرر شد که یک فرد توانمند و مشرف بر مسائل اقتصادی و معیشتی مردم با نگاه عالمانه و بهطور روزانه درخصوص نحوه تامین و توزیع کالاها و اینگه چگونه به دست مردم خواهد رسید، به مردم گزارش بدهد.
گزارش دستگاههای امنیتی در نشست غیرعلنی
در شرایطی که اما هم رییس مجلس و هم سخنگوی هیاترییسه صرفا تاکید داشتند که در این نشست شماری از اعضای تیم اقتصادی دولت حضور داشته و در ارتباط با مسائل اقتصادی و اوضاع نامساعدی که بهویژه در این چند روز گذشته و پس از اجرای سیاست حذف ارز ترجیحی با آن مواجه بودیم، به نمایندگان توضیح دادند، محمدرضا صباغیان بافقی در توضیحاتی که در ارتباط با جزئیات نشست غیرعلنی دیروز مجلس در اختیار «جهانصنعت» گذاشت، همچنین از حضور مسوولان برخی از دستگاهها امنیتی در این جلسه خبر داد. بهگفته او، این مسوولان امنیتی نیز همچون اعضای تیم اقتصادی دولت درباره مسائل مختلف به نمایندگان گزارش دادهاند.
روایت محمدرضا صباغیان از نشست غیرعلنی مجلس
محمدرضا صباغیان که در این رابطه با «جهانصنعت» به گفتوگو نشسته، با تاکید بر اینکه «موضوع اصلی نشست غیرعلنی دیروز مجلس همان بحث تکنرخی کردن ارز و پیامدهای ناشی از آن بود»، خاطرنشان کرد که «در این جلسه پس از گزارشهایی که ارائه شد، این مهم از دیدگاههای مختلف بهویژه از حیث تورمی که درپی داشته و خواهد داشت نیز بررسیهایی صورت گرفت.»
این نماینده مجلس همچنین در واکنش به پرسشی درباره نحوه اجرای سیاست حذف ارز ترجیحی و تکنرخی کردن ارز و پیامدهای ناشی از آن گفت: «به نظرم اگر جامعه بتواند ظرف این یکی، دو ماه آینده این شرایط را تحمل کند و در واقع اگر مسوولان بتوانند شرایطی را فراهم کنند که فشار و تورم ناشی از اجرای این سیاست به حداقل برسد تا جامعه قادر به تحمل آن باشد، میتوانیم امیدوار باشیم که پس از آن، اوضاع بهطور نسبی بهبود یابد و شاهد کاهش نرخ دلار نیز باشیم.»
او در عین حال هشدار داد که «طبیعتا اگر نتوانیم وضعیت را بهدرستی مدیریت و کنترل کنیم، احتمالا باز مجبور به عقبنشینی از سیاست تکنرخی کردن ارز خواهیم شد و مجددا دولت مجبور میشود به سیاست ارز چند نرخی عقبگرد کند.»
چارهای جز مدیریت پیامدهای ناشی از حذف ارز ترجیحی نداریم
صباغیان که سیاست تکنرخی کردن ارز را در مجموع سیاستی معقول و اصولی میداند، در پاسخ به پرسش دیگر «جهانصنعت» درخصوص زمان اجرای آن گفت: «واقعیت این است که باتوجه به کلیت شرایط اقتصادی کشور ما هر زمانی که بخواهیم چنین تصمیماتی بگیریم، این وضعیت پیش خواهد آمد. بنابراین لازم است حال که اقدام کردیم، سعی کنیم با مدیریت صحیح اوضاع و اجرای اصولی این سیاست، پیامدها و مشخصا تورم ناشی از آن را به حداقل برسانیم.»
صباغیان در واکنش به نگرانیهای چند روز گذشته درخصوص افزایش چند برابری قیمت برخی از کالاهای اساسی همچون روغن و تخممرغ گفت: «بنابر توضیحاتی که اعضای تیم اقتصادی دولت ارائه کردند، قرار است ظرف چند روز آینده شاهد بهبود اوضاع از این حیث باشیم.»
این نماینده مجلس همچنین در واکنش به پرسشی درباره بودجه سال ۱۴۰۵ کل کشور و اشکالات آن گفت: «مساله اصلی در واقع این است که بخش عمده بودجه ما مربوط به خصولتیها و شرکتهایی است که اغلب زیانده هستند.»
او که پیش از این در جریان بررسی کلیات لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ کلکشور در صحن علنی مجلس نیز انتقادهایی را در همین راستا مطرح کرده بود، خاطرنشان کرد: «این شرکتها حیاط خلوتی برای پرداخت حقوقهای هنگفت شدهاند؛ در حالی که عملکردشان هیچ تاثیر مثبتی بر اقتصاد ندارد. ما فقط با نگاه به ارقام خودمان را خوشحال میکنیم، در حالی که واقعیت اقتصاد کشور متفاوت است.»
صباغیان در پایان خواستار اقدامات اساسی و فوری برای اصلاح وضعیت بودجه، مدیریت شرکتهای خصوصی و اجرای قانون شد و گفت: «قطعا بدون این اصلاحات، هیچ تغییری در وضعیت اقتصادی کشور حاصل نخواهد شد.»
