تلاش چین برای کنترل بازار سنگآهن
جهان صنعت– چین با بهکارگیری تاکتیکهایی سختگیرانهتر علیه غولهای معدنی مانند BHP میکوشد کنترل خود را بر بازار دریابرد سنگآهن به ارزش ۱۳۲ میلیارد دلار تقویت کرده و شرایط بهتری برای کارخانههای فولاد به دست آورد، آنهم درست در آستانه ورود یک منبع عظیم جدید عرضه که میتواند دست پکن را قویتر کند.
گروه منابع معدنی چین(CMRG)، خریدار دولتی سنگآهن در ماه نوامبر از کارخانههای فولاد و معاملهگران خواست محمولههای نقدی(اسپات) دومین محصول BHP را نخرند؛ اقدامی که چند ماه پس از قرار دادن یک محصول دیگر این شرکت در فهرست سیاه انجام شد و نگرانیهایی را حتی در سطح نخستوزیر استرالیا برانگیخت. به گفته معاملهگران و تحلیلگران، این تشدید تنش از آن رو مهم است که CMRG پیشتر هرگز چند محصول از یک تامینکننده واحد را همزمان ممنوع نکرده بود.
این رویکرد نشان میدهد خریدار سهساله چینی تا چه اندازه آماده است برای بهبود شرایط صنعت فولاد کشور پیش برود. قرارداد مورد مذاکره سهم عمدهای از تولید معادن BHP در شمالغرب استرالیا و حدود یکپنجم نیاز چین را در بر میگیرد. گفتوگوهای رویترز با بیش از سهدوجین مدیر فولاد و معدن، معاملهگر و تحلیلگر نشان میدهد CMRG جسورتر شده اما موفقیتش محدود بوده است؛ برخی فولادسازان به طور خصوصی گلایه دارند که قیمتها یا شروط قراردادها آنگونه که انتظار داشتند بهبود نیافته است. با این حال تاکتیکهای CMRGمیتواند برای قراردادهای آینده با ریو تینتو، فورتسکیو و واله الگو بسازد، آنهم در شرایطی که چین میخواهد از حاشیه سود تاریخی حدود ۸۰درصدی معدنکاران بکاهد. به گفته منابع آگاه، CMRG سال گذشته توانست از ریو تخفیف یک دلار بهازای هر تن مبتنیبر کرایه حمل برای برخی کشتیهای بزرگ بگیرد. همچنین پس از کشمکشی طولانی، CMRG به تنها فروشنده مجاز سنگآهن پروژه رویهیل متعلق به جینا راینهارت در چین تبدیل شد؛ پروژهای که بیش از یکسال خرید نقدی آن برای کارخانهها و معاملهگران دشوار شده بود.
در عین حال اجرای این راهبرد برای برخی فولادسازان هزینهزا بوده است. هدفگیری یک محصول کمعیار که در دوره حاشیه سودهای بسیار اندک محبوب بود کارخانهها را واداشت از منابع گرانتر جایگزین تهیه کنند. سپس CMRG رویکرد خود را اصلاح کرد تا محصولاتی را انتخاب کند که بیشترین فشار را بر معدنکاران مشخص وارد و در عین حال اختلال بازار را محدود نگه دارد. معاملهگران چینی میگویند: ممنوعیت خرید ریزدانههای جیمبلبار BHP در سپتامبر، با جایگزینی آسان ریزدانههای پیلبارا از ریو همراه شد. مدیرعامل BHP اعلام کرده مذاکرات با مشتریان چینی ادامه دارد. شرکتهایهانکاک، ریو، فورتسکیو، BHP و واله از اظهارنظر خودداری کردند. نهادهای دولتی مرتبط با CMRG نیز پاسخی ندادند. چین در سال۲۰۲۲ CMRG را تشکیل داد تا با اتکا به جایگاه خود بهعنوان بزرگترین خریدار سنگآهن جهان، شرایط بهتری از معدنکاران بگیرد، آنهم در زمانی که سودهای بالای آنان با حاشیه سود ناچیز یا منفی فولادسازان همزمان شده بود. برآورد وود مککنزی نشان میدهد CMRG اکنون برای بیش از نیمی از واردات سالانه بیش از ۲/۱میلیارد تن سنگآهن چین مذاکره میکند. این گروه بهدنبال تخفیفهای بزرگتر نسبتبه قیمتهای شاخص، مذاکره درباره شروطی مانند حملونقل و تشویق معاملات از طریق شاخص داخلی است. در آغاز برخی فولادسازان به طور خصوصی میگفتند حضور CMRG هزینهها را بالا برده و انعطافپذیریشان را کاهش داده است.
واگذاری حق مذاکره تلخ بود اما امتناع از آن، که به منزله ماموریتی سیاسی تلقی میشد گزینهای نبود بهویژه برای شرکتهای دولتی. با وجود تسلط فزاینده CMRG بر مذاکرات قراردادهای سالانه، فعالان میگویند: این نهاد عمدتا نتوانسته قیمتهای بهتری تحویل دهد. یکی از مدیران فولادسازان گفت: «نه قیمتها بهتر شد و نه شروط؛ حتی باید کارمزد اضافی برای این «خدمت» بپردازیم اما انتخابی نداریم.» این کارمزدها هزینه تامین را برای کارخانههایی که از رکود بخش مسکن آسیب دیده بودند، بالا برده است. با این حال برای کارخانههای کوچکتر مزایایی هم بوده؛ CMRG با ایفای نقش خریدار محمولهها، به آنها در دسترسی به اعتبارات واردات کمک کرده است. CMRG همچنین برای کاهش نوسان قیمت بهطور تهاجمی محمولههای نقدی را از طریق تالار معاملاتی شانگهای خریداری میکند و هدف معاملاتی ۱۰۰میلیون تن برای سال ۲۰۲۵ دارد. با وجود کندی رشد چین، قیمت سنگآهن از جولای بالای ۱۰۰دلار در هر تن مانده است. وود مککنزی برای سالهای۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ بهترتیب قیمتهای ۹۸ و ۹۵دلار را پیشبینی میکند اما از ۲۰۲۸، پروژه عظیم سیماندو در گینه با سهمی حدود ۷درصد از عرضه جهانی میتواند بازار را به مازاد ۶۵میلیون تن بکشاند و قدرت چانهزنی CMRG را افزایش دهد.
شرکتهای چینی بزرگترین ذینفعان سیماندو هستند؛ پس از آن دولت گینه و ریو با سهم ۵/۲۲درصدی قرار دارند. بهگفته تحلیلگران، راهاندازی سیماندو نشانه تغییر ساختاری در پویایی بازار است و میتواند سلطه استرالیا در تامین سنگآهن چین را تضعیف کند؛ از این رو «سختگیری» چین در مذاکرات امسال قابلدرک است. با این همه بسیاری از مدیران معدنی معتقدند CMRG در بازاری که عرضه آن را در اختیار ندارد، برای اثرگذاری قیمتی با دشواری روبهرو است و درنهایت بنیادهای عرضه و تقاضا همچنان قیمت را تعیین میکنند.
منبع: معدن۲۴
