تازهترین جزئیات طرح مسکن استیجاری
جهانصنعت– طرح مسکن استیجاری بهعنوان یکی از راهکارهای دولت برای کنترل بازار اجاره است که به گفته مسوولان وزارت راهوشهرسازی ثبتنام این طرح برای زوجهای جوان تا پایان سال آغاز میشود.
اجرای طرح مسکن استیجاری بهعنوان یکی از برنامههای وزارت راهوشهرسازی در راستای بهبود وضعیت بازار اجاره مسکن در دستور کار قرار گرفته است. این طرح در حال حاضر در مرحله پایلوت و شناسایی واحدهای مسکونی قرار دارد و به گفته بسیاری از کارشناسان، پس از افزایش تولید مسکن، اجرای طرح مسکن استیجاری تنها راهکار موثر برای تنظیم بازار اجاره محسوب میشود؛ طرحی که در بسیاری از کشورها نیز آزموده شده و به کاهش سطح قیمتها و ایجاد ثبات نسبی در بازار مسکن منجر شده است.
در طرح مسکن استیجاری دولتی، مخاطبان اصلی، زوجهای جوان، خانوارهای فاقد مسکن و بهویژه دهکهای کمدرآمد (دهکهای یک تا چهار) هستند که معمولا امکان تامین آورده و پرداخت اقساط طرحهای ملکی را ندارند. براساس اعلام وزارت راهوشهرسازی، این واحدها از میان آپارتمانهای آماده در مناطق متوسط تا ضعیف شهری و با مساحت کمتر از ۱۰۰مترمربع تامین میشوند و صرفا به خانوارهایی واگذار میشوند که طی پنج سال اخیر ازدواج کردهاند و فرم «ج» آنها سبز است (یعنی فاقد مسکن و واجد شرایط اولیه حمایت). این واحدها به صورت اجارهای و برای دورهای یک تا پنج ساله با مبلغ اجاره کمتر از نرخ متعارف بازار و با ودیعهای پایینتر به متقاضیان واگذار میشوند تا فشار اجارهنشینی در میان اقشار هدف کاهش یابد.
تفاوت مسکن استیجاری با طرح نهضت ملی مسکن
طرح مسکن استیجاری مدلی از تامین سرپناه است که در آن دولت واحدهای ملکی را در اختیار خانوارهای فاقد توان خرید قرار میدهد تا با اجارهای کمتر از نرخ بازار، برای مدت معین در آن ساکن شوند، بدون آنکه نیازمند آورده سنگین یا اقساط طولانی باشند. در مقابل، طرح نهضت ملی مسکن با هدف مالکیت طراحی شده و متقاضی باید آورده اولیه، اقساط تسهیلات و بخشی از هزینههای ساخت را پرداخت کند تا در نهایت مالک واحد مسکونی شود. به عبارتی، مسکن ملی مسیر مالکیت و سرمایهگذاری خانوار است، در حالی که مسکن استیجاری، ابزار ایجاد ثبات و امنیت سکونتی برای اقشار فاقد توان خرید محسوب میشود.
آغاز اجرای بسته استیجار؛ ورود طرح به فاز اجرایی
پیش از این هم حبیباله طاهرخانی، معاون امور مسکن و ساختمان وزیر راهوشهرسازی از ابلاغ دستورالعمل ماده(۶) بسته مدیریت بازار اجاره با محوریت تامین مسکن استیجاری برای زوجهای جوان و دهکهای کمدرآمد به استانها خبر داده است.
به گفته وی، این دستورالعمل در نشست تخصصی پایش طرحهای حمایتی مسکن با حضور وزیر راهوشهرسازی و معاونان و مدیران کل استانها تشریح شده و اجرای آن در برخی استانها آغاز شده است. به این ترتیب طرح مسکن استیجاری از مرحله تصمیمگیری عبور کرده و وارد فاز اجرایی در سطح کشور شده است.
وی درخصوص جزئیات طرح مسکن استیجاری در این دوره گفته است: در کوتاهمدت ۱۰هزار واحد را به اتکای املاک و داراییهای عموما لوکس مجموعه وزارت راهوشهرسازی تهاتر میکنیم یا به فروش میرسانیم و منابع آن را صرف تامین مسکن استیجاری زوجهای جوان خواهیم کرد. آثار این اقدام حتما مثبت خواهد بود.
طاهرخانی ادامه داد: وجه دوم، برنامه میانمدت ماست که اراضی و زمینهای مجموعه وزارت راهوشهرسازی را اهرم خواهیم کرد و به اتکای ورود بخشخصوصی، انبوهسازان و سازندگان و همچنین نهادهای عمومی غیردولتی و خیرین این سیاست را پیش خواهیم بود. به این صورت که در شروع عملیات اجرایی ساخت، دولت شرایط را تسهیل خواهد کرد. دولت زمین در اختیار بخشخصوصی میگذارد و بخشخصوصی این طرحها را اجرا خواهد کرد.
معاون مسکن و ساختمان وزیر راهوشهرسازی درباره تسهیلات مسکن استیجاری عمومی بیان کرد: مذاکراتمان با بانک مرکزی در حال نهایی شدن است تا تسهیلات مسکن اجارهداری را در اختیار انبوهسازان و سازندگان با شرایط مناسب و احتمالا رقم بالاتر از وام نهضت ملی مسکن قرار دهیم. به محض جمعبندی این تصمیم اطلاعرسانی خواهد شد.
معاون وزیر راهوشهرسازی درباره میزان استقبال سازندگان از طرح مسکن استیجار عمومی گفت: انجمن ساختمان ایران، انجمن انبوهسازان و کانون انبوهسازان برای اجرای این طرح اعلام آمادگی کردهاند. چارچوب همکاری نیز در تعامل سازندگان با مجموعه اقتصادی دولت شامل وزارت راهوشهرسازی، بانک مرکزی، وزارت اقتصاد و سازمان برنامه و بودجه خواهد بود.
خانههای سازمانی لوکس در اختیار واحدهای مسکن استیجاری
وزیر راهوشهرسازی نیز در جلسه پایش مسکنهای حمایتی با تاکید بر لزوم تسریع در اجرای این سیاست، اعلام کرد که سیاست تامین مسکن استیجاری باید با اولویت کلانشهرها و شهرهای بزرگ پیگیری شود. خانههای سازمانی لوکس و بزرگ متراژ در نواحی شمالی و گرانقیمت شهرها باید در اختیار طرح استیجار عمومی قرار گیرند تا منابع آن به نفع تامین مسکن استیجاری برای مستاجران استفاده شود.
وی افزود: اجرای این سیاست با توجه به منابع محدود بسیار حیاتی است و لازم است پیگیریهای ویژهای برای تامین واحدهای استیجار عمومی و همکاری با سازندگان و انبوهسازان در دستور کار باشد.
صادق تاکید کرد: خانههای سازمانی ویلایی و آپارتمانهای بزرگ متراژ تصرف شده باید در خدمت سیاست استیجار عمومی قرار گیرند و منابع حاصل از آن صرف تامین خانههای استیجاری مناسب برای زوجهای جوان و دهکهای پایین شود. همچنین استفاده از ظرفیت شهرداریها بهویژه در بافتهای فرسوده، واگذاری زمین مناسب و آمادهسازی زیرساختها برای طرحهای حمایتی باید تسریع شود. تفویض اختیار لازم به استانداران نیز میتواند روند اجرای پروژهها را کوتاهتر و کارآمدتر کند.
آغاز ثبتنام متقاضیان تهرانی تا پایان سال
مدیرکل راهوشهرسازی استان تهران با اشاره به آغاز ثبتنام متقاضیان تا پایان سال گفت: اولویت این طرح با زوجهای جوانی است که طی یک تا پنج سال گذشته ازدواج کردهاند و در دهکهای یک تا شش درآمدی قرار دارند.
رضا خالقی افزود: اجرای این طرح برای متقاضیان رایگان است و زوجهای جوان برای مدت یک تا پنج سال مستاجر دولت خواهند بود. به گفته وی، اولویت اجرای طرح در بافتهای فرسوده است و واحدهای نوسازی شده با هماهنگی سازندگان خریداری و در قالب این طرح به متقاضیان واگذار میشوند.
مدیرکل راهوشهرسازی استان تهران با تاکید بر اینکه باید با تسهیل قوانین از سازندگان در بافتهای فرسوده شهر حمایت کرد، گفت: اعطای مسکن استیجاری در واحدهای آماده تحویل به خصوص در بافت فرسوده شهر یکی از راههای تامین مسکنهای استیجاری خواهد بود. خالقی خاطرنشان کرد: در طرح مسکن استیجاری به شهروندان واجد شرایط واحدهای آماده تحویل از یک تا پنج سال واگذار میشود.
اولویت خرید واحدهای استیجاری از بافتهای فرسوده
معاون وزیر راهوشهرسازی و مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران نیز اعلام کرد که یکی از مصوبات شورایعالی مسکن، موضوع مسکن استیجاری است که از سال ۱۳۸۶ در طرح جامع مسکن مطرح شده بود اما عملیاتی نشد. در دولت چهاردهم و با تدبیر وزیر راهوشهرسازی این طرح مجددا در دستور کار قرار گرفته است.
عبدالرضا گلپایگانی با تاکید بر اینکه تامین مسکن استیجاری نیازمند تولید واحدهای متناسب است، افزود: اولویت خرید این واحدها در بافتهای فرسوده خواهد بود که به رونق تولید مسکن در این مناطق کمک میکند. از سوی دیگر کاهش قدرت خرید متقاضیان موجب افزایش تعداد واحدهای بدون خریداری شده و اجرای طرح مسکن استیجاری میتواند به تعادل میان عرضه و تقاضا کمک و سازندگان را به ادامه تولید ترغیب کند.
با نزدیک شدن به روزهای پایانی سال و طبق وعدههای مسوولان، انتظار میرود ثبتنام متقاضیان طرح مسکن استیجاری تا پیش از پایان سال آغاز و گامی عملی برای کاهش فشار اجارهنشینی برداشته شود.
۲ شرط مهم برای ثبتنام
یک مقام مسوول در وزارت راهوشهرسازی از امکان ثبتنام برای مسکن استیجاری تا پایان امسال خبر داد و گفت که متقاضیان باید دارای دو شرط مهم دهکبندی و مدت زمان ازدواج را داشته باشند.
احسان مسعودی در پاسخ به این پرسش که در دور جدید ثبتنام نهضت ملی مسکن در سامانه «تم» آیا مجردها هم امکان ثبتنام را دارند، اظهار داشت: مجردها هم امکان ثبتنام دارند و خانمها با سن بالای ۳۵سال مجرد و آقایان با سن بالای ۴۵سال مجرد میتوانند در این سامانه برای تقاضای نهضت ملی مسکن ثبتنام کنند.
مشاور معاون مسکن و ساختمان وزیر راهوشهرسازی همچنین درباره تعیین تکلیف متقاضیانی که قبلا ثبتنام و تایید شدهاند اما تاکنون آورده اولیه را نپرداختند، گفت: توصیه به متقاضیان این است که اگر جزو دهکهای یک تا چهارم و تحت پوشش نهادهای حمایتی هستند؛ از آنجایی که دولت اعم از سازمان برنامهوبودجه و وزارت راهوشهرسازی بستههای حمایتی ویژه برای این دهکها در نظر گرفتهاند، به هیچوجه انصراف ندهند و قرار نیست این متقاضیان را حذف کنیم چراکه هدف اصلی وزارت راهوشهرسازی خانهدار کردن این دهکها و خانوارهاست.
وی افزود: اما برای دهکهای بالای چهار که آورده اولیه را نپرداختند و قصد انصراف دارند، تمهیداتی در نظر گرفته شده که متولی این امر یعنی وزارت راهوشهرسازی بتوانند این واحد را تملک کنند.
مسعودی ادامه داد: تاکید داریم که فعلا برنامهای برای حذف متقاضیانی که آورده اولیه را نپرداختند را نداریم اما متقاضیان باید تعهدات مالی خود را انجام دهند چراکه تاخیر در رفع تعهدات مالی منجر به اثرگذاری تورم بر قیمت نهایی ساخت آن واحد مسکونی میشود و ناچارا قیمتها افزایش پیدا میکند و این روند حتی ممکن است منجر به توقف در ساخت شود.
وی همچنین از آغاز ثبتنام برای مسکن استیجاری تا پایان امسال خبر داد و گفت: متقاضیان مسکن استیجاری هم برای ثبتنام باید به سامانه تم مراجعه کنند که بستر آن هم آماده شده است و طبق برنامهریزیهای صورت گرفته ثبتنام برای درخواست مسکن استیجاری تا پایان سال انجام خواهد شد.
مشاور معاون مسکن و ساختمان وزیر راهوشهرسازی درباره شرایط ثبتنام اظهار داشت: اولویت در مسکن استیجاری با زوجهای دهک یک تا ۶ است که در پنج سال اخیر ازدواج کرده باشند.
