12 - 02 - 2024
بستری آماده برای رونق اقتصاد دریامحور
گروه حملونقل- سواحل مکران به دلیل موقعیت و ویژگیهای استراتژیک از منظر ژئوپلیتیکی، ژئواستراتژیکی و ژئواکونومیکی دارای اهمیتهای فراوانی است. بهرهمندی از مزیتهای موجود در این سواحل و استفاده بهینه از ظرفیتهای اقتصادی، ارتباط حملونقل دریایی، جادهای، ریلی، هوایی و شبکه انتقال نفت و گاز میتواند نقش به سزایی در ارتقای اقتدار و قدرت کشور داشته باشد.
بندر چابهار به جهت برخورداری از موقعیت ممتاز در شرق تنگه هرمز و دریای عمان در مسیر خطوط اصلی کشتیرانی به آفریقا، آسیا و اروپا قرار گرفته و به عنوان کوتاهترین راه ارتباطی و ترانزیتی کشورهای آسیای میانه و افغانستان به بازارهای خلیجفارس، شرق آفریقا و دیگر نقاط جهان مطرح است که با وجود ارتباط با ۲ بندر گوادر در پاکستان و چابهار در ایران با داشتن موقعیت استراتژیک و مهم، قابلیت تبدیل شدن به دروازه شاهراه اقتصادی آسیای میانه کریدور تجاری شمال- جنوب را دارد.
در سال ۱۳۸۷ برای اولین بار اهمیت منطقه مکران توسط رهبر معظم انقلاب مطرح شد، از آن زمان توسعه سواحل مَکُران همواره مطرح بوده و همه مسوولان هم به این موضوع پرداختهاند. در دولت سیزدهم مقرر شد آنچه بر زمین مانده از سر گرفته شود، از این رو توسعه سواحل مَکُران از نظر نقش و کارکرد ملی و به عنوان یک ابرپروژه مطرح شد و این موضوع در دستور کار دولت قرار گرفت، به طوری که در بودجه ١۴٠٢ ردیف اعتباری خاصی برای سازمان توسعه سواحل مکران پیشبینی شد.
استان سیستانوبلوچستان در مسیر دو راهگذر از سه راهگذر ترانزیتی بزرگ دنیا قرار دارد که این امر منطقه مکران را به عنوان جاده ترانزیتی طرح توسعه جنوب شرق مطرح میکند. بدون تردید توسعه و عمران سواحل مکران برای جمهوری اسلامی ایران دارای منافع استراتژیک متعدد و مهمی از نظر اقتصادی، سیاسی و نظامی است، زیرا بارور کردن قابلیتهای این سواحل مهم منجر به افزایش وزن و منزلت ژئوپلیتیکی ایران در سطح منطقه و حتی جهان میشود.
کارشناس حملونقل دریایی با بیان اینکه برای توسعه سواحل مکران نیازی به استفاده از منابع صندوق توسعه ملی نیست، گفت: ۴۰۰ صفحه طرح توسعه سواحل مکران در وزارت راهوشهرسازی داریم.
ملکرضا ملکپور اظهار کرد: سال ۹۶ طرح توسعه سواحل مکران را به عنوان پروژهای که حدود ۲۰ سال روی آن کار شده بود به وزارت راهوشهرسازی ارسال و حدود ۱۰ ماه روی آن کار کردیم. پس از این مدت، همه بخشهای مختلف وزارت راهوشهرسازی اعم از ریلی، جادهای، دریایی و هوایی در این جلسات حضور داشتند و تاکید کردند که این طرح بسیار خوبی است.
او ادامه داد: این طرح برای اجرا دو شرط داشت؛ یکی اینکه دولت فقط حمایتکننده باشد و اجرا به بخش خصوصی واگذار شود و شرط دوم هم این بود که سواحل مکران در صورتی آباد میشود و کشورهای مجاور از ایران برای حملونقل کالا استفاده میکنند که به آنها اطمینان استمرار ثبات وضعیت را بدهیم، به عنوان مثال اگر در افغانستان حکومت تغییر میکند به هیچوجه ایران برای حملونقل بینالمللی ممانعت ایجاد نمیکند.
او تصریح کرد: همه موافق این دو شرط بودند و در نهایت برآوردهای صورت گرفته نیز نشان داد که ایران با توسعه سواحل مکران حدود ۸۰ میلیارد دلار درآمد کسب خواهد کرد.
کارشناس حملونقل دریایی اضافه کرد: وقتی این عدد را مکتوب کردیم، گفته شد نکند برآوردها از درآمدهای ایران درست نباشد که اعلام کردیم این برآوردها صحیح است. اگر میزان کالاهای مربوط به تاجیکستان، ارمنستان، آذربایجان و… از مسیر فعلی مکران حمل شود، درآمدهای فراوانی را نصیب کشورمان خواهد کرد.
ملکپور با یادآوری اینکه یکی از آرزوهای روسیه این بود که طرح توسعه سواحل مکران هرچه سریعتر به نتیجه برسد، به تسنیم گفت: این کشور آرزو داشت وارد طرح شود تا به آبهای آزاد دسترسی داشته باشد. لازم به یادآوری است برآورد درآمد ۸۰ میلیارد دلاری بدون احتساب روسیه انجام شده بود.
او با تاکید بر اینکه قرار بود اجرای طرح توسعه سواحل مکران به بخش خصوصی واگذار شود، گفت: این در حالی است که دولت مصوب کرده ۵ میلیارد یورو از صندوق توسعه ملی برای توسعه سواحل مکران برداشت شود. باید به این نکته اشاره کنم که برای توسعه و آباد کردن سواحل مکران اساسا نیازی به بودجههای دولتی نیست. واقعیت آن است که توسعه مکران به اندازه کافی جذاب است و سرمایهگذاران را جذب میکند.
او در ادامه با اشاره به اینکه نیازی به برداشت پول از صندوق توسعه ملی برای توسعه مکران نیست، اظهار کرد: ۴۴ کشور در دنیا داریم که در خشکی محصور هستند. یکی از این کشورها سوییس است که یکی از بزرگترین شرکتهای کشتیرانی در جهان را دارد. ۶ کشور از این تعداد سهم ایران است و باید با نگاه کسب درآمد، سواحل مکران را توسعه دهیم.
کارشناس حملونقل دریایی یادآور شد: سازمان ملل تاکید کرده اگر ایران در توسعه سواحل مکران کوتاهی کند پاکستان، ترکیه و کشورهای حاشیه جنوبی خلیجفارس جای ایران را میگیرند. باید پتانسیلهای بالقوه کشورمان را بالفعل کنیم. اگر این کار را انجام ندهیم شاهد اتفاقی مانند امضای قرارداد افغانستان- تاجیکستان هستیم که قرار است قطر در آنجا حدود ۶۸ میلیارد دلار سرمایهگذاری کند.
ملکپور تاکید کرد: آیا فکر میکنیم کشورهای دیگر منتظر ما میمانند؟ خیر، آنها از مسیرهای جایگزین استفاده میکنند. زمانی که در این رابطه سرمایهگذاریهای کلان صورت میگیرد دیگر صرفه اقتصادی ندارد که از ایران کالا را حمل کنند.
او با بیان اینکه ۴۰۰ صفحه طرح توسعه سواحل مکران در وزارت راهوشهرسازی داریم، گفت: وقتی میخواهیم کالا را به مقصد آذربایجان، ارمنستان، تاجیکستان، قرقیزستان، افغانستان و… حمل کنیم، باید با روحیه خدماتدهی این کار را انجام دهیم، نه روحیهای دیگر. باید در بندر شهید رجایی، بندر جاسک و… خدمات دهیم. سواحل ایران در سواحل مکران بکر است، اما در مقابل کشورهای امارات، عمان و… یک متر در سواحل خود جای خالی ندارند، این در حالی است که عمیق زیاد خلیجفارس سمت ایران است.
او اضافه کرد: واقعیت این است که به کشورهای منطقه در ترانزیت و ترانشیپ کمک کردهایم، در صورتی که میتوانیم با توسعه سواحل مکران علاوه بر درآمدهای کلان، کشورهای دیگر را به استفاده از این منطقه ترغیب کنیم.
لطفاً براي ارسال دیدگاه، ابتدا وارد حساب كاربري خود بشويد