کودتای رسانهای علیه توافق هستهای
جهان صنعت – محمدباقر قالیباف که حالا چند صباحی است نه صرفا بهعنوان رییس مجلس شورای اسلامی و یکی از سران قوای سهگانه نظام بلکه همزمان بهعنوان رییس هیات مذاکرهکنندگان ایران در مذاکرات ایفای نقش میکند و ازقضا بههمین دلیل نیز عملا از یکی از چهرههای شاخص جریان اصولگرایی و سیاستمرد مورد اعتماد طیفهای بهنسبت تندروی این جریان سیاسی بهیکی از چهرههای نزدیک بهاردوگاه رقیبِ اصولگرایان تبدیل شده و در این مدت بهبهانههای مختلف مورد هجمه و حملات بعضا شدید و تندوتیزی هم قرار گرفته شامگاه سهشنبه میهمان یک برنامه گفتوگومحور صداوسیما بود؛ برنامهای که البته در بدو امر و هنگام پخش بهنظر میرسید بهطور زنده روی آنتن میرود اما وقتی ناگهان بهطرزی ناشیانه و با نهایت بیسلیقگی از میانه قطع و آنطورکه در ادامه آشکار شد بخش پایانی آن زیر تیغ سانسور مدیران صداوسیما رفت و مشخص شد که اساسا یک گفتوگوی زنده تلویزیونی نبوده و دستکم دوساعت پیش از پخش در اختیار صداوسیما قرار داشته است.
بدین ترتیب آشکار شد که آنچه شامگاه سهشنبه روی آنتن بهظاهر زنده شبکه خبر رقم خورد نه یک اختلال فنی ساده بود و نه یک ناهماهنگی معمولی در کنداکتور پخش بلکه تصویری عریان و از نگاه جناحی مدیران سازمان صداوسیما بود. آنهم هنگامی که این رسانه حاکمیتی که با بودجه عمومی اداره میشود در اقدامی کمسابقه گفتوگوی ضبطشده محمدباقر قالیباف را بدون هیچ توضیحی قطع کرد تا بار دیگر آشکار شود که این رسانه حتی علاقهای بهحفظ ظواهر بیطرفی هم ندارد و آنقدر بهفکر مطامع جناحی خود بوده و چنان بهمصالح و منافع ملی بیتوجه که حاضر است انتقادهای قابلپیشبینی بهاین اقدام ناشیانه را نیز بهجان بخرد اما نگذارد حتی چهرهای با پیشینه اصولگرایی همچون قالیباف هم احیانا حرفی بزند که حقیقتی را از عملکرد چهرههای همسوتر با صداوسیما فاش کند.
سانسور ناگهانی و ناشیانه صحبتهای قالیباف
قالیباف البته در حدود ۲۴ساعتی که از این اقدام ناشیانه صداوسیما میگذرد واکنشی بهاین ماجرا نداشته اما مرکز رسانه مجلس شورای اسلامی و شماری از نمایندگان مجلس و چهرههای سیاسی نزدیک بهاو با افشاگری در این رابطه آشکار کردند که پشتپرده این اقدام ناشیانه صداوسیما از چه قرار بوده است. بنابر اطلاعیه فوری مرکز رسانه مجلس شورای اسلامی که ساعتی پس از این اقدام عجیب صداوسیما منتشر شد گفتوگوی قالیباف با مجری صداوسیما برخلاف تصور عمومی پخش زنده نبوده بلکه بیش از دوساعت پیش از زمان پخش بهصورت کامل و ضبطشده تحویل مدیران سازمان صداوسیما شده بود. مصاحبه تا زمانی که بهبحثهای عمومی درباره مذاکرات اسلامآباد و سوییس میپرداخت مسیر عادی خود را طی میکرد اما ظاهرا آنجاکه قالیباف بهعنوان رییس تیم مذاکرهکنندگان ایران وارد جزئیات حساس نحوه آزادسازی اموال بلوکهشده ایران و توافقات پشتپرده دولت سیزدهم با آمریکا شد تابوتحمل مدیران صداوسیما نیز سرآمد و بدون آنکه دستکم ظاهر امر را بهنحوی مدیریت کنند تا شاید بخشی از مخاطبان از این سانسور مطلع نشود این صحبتهای قالیباف را از میانه یکی از جملات او قطع کردند. این در حالی است که مرکز رسانه مجلس شورای اسلامی در بخشی از اطلاعیه فوری خود تاکید کرده «این گفتوگو بهشکل ضبطی بوده و کمترین وظیفه مسوولان سازمان صداوسیما این بود که اگر خلاف رویهها تصمیم بهعدم پخش بخشی از گفتوگو داشتند آن را با این مرکز هماهنگ میکردند.» بنابر اعلام مرکز رسانه مجلس شواری اسلامی قالیباف در بخش پایانی صحبتهایش که هرگز روی آنتن غیرزنده شبکه خبر نرفت ضمن پاسخ بهادعای کذب بازرسی آژانس از سایتهای هستهای ایران و دروغپردازیهای ترامپ، توضیحاتی نیز درباره جزئیات پیگیری آزادسازی اموال بلوکهشده و اعتبار ۳۰۰میلیارد دلاری بازسازی در متن تفاهم بهدست داده است. با این همه بهنظر میرسد مهمترین بخش سانسورشده صحبتهای قالیباف آنجاست که او در قامت رییس کنونی هیات مذاکرهکنندگان ایران بهمساله آزادسازی اموال بلوکهشده ایران اشاره کرده و درباره ماجرای انتقال ۶میلیارد دلار پول ایران از کرهجنوبی بهقطر برای مصارف بشردوستانه(غذا و دارو) توضیح میدهد. بنابر گزارشهایی که پس از سانسور صحبتهای قالیباف ازسوی نزدیکان او و افراد مطلع از صحبتهای مطرحشده در این گفتوگو منتشر شد قالیباف در این بخش با ادبیاتی صریح بهنقد کسانی پرداخته که تلاش کرده و میکنند که این دستاوردها یا واقعیتهای دیپلماتیک را کتمان کنند. درحالیکه در ادامه بخشهایی از این مصاحبه سانسورشده در فضای مجازی و رسانهای منتشر شد قالیباف در جملاتی که هرگز از سیما شنیده نشده پرسیده بود: خریدهای قبلی این اقلام که در طول ۱۵سال گذشته انجام میشد از کجا بوده؟ آیا السی اینها در لندن باز میشد یا نه؟ چرا الان{این مساله} مهم شده و این حرفها را میزنند؟ چون نمیخواهند بپذیرند با مجوز اوفک(دفتر کنترل داراییهای خارجی آمریکا) صادرات نفت انجام میشود. این قدرت جمهوری اسلامی است. بهآن افتخار کنید و پای آن بایستید. این سند شکست آمریکاست و ما با عزت آن را انجام دادیم. بههر تفسیر درست در لحظهای که رییس هیات مذاکرهکنندگان ایران از پشت پرده توافق خرید غلات و گندم در ازای پولهای بلوکهشده در سالهای گذشته و مشخصا در دولت رییسی سخن میگفت آنتن صداسیما بهشکلی ناشیانه قطع شد تا مخاطبان از دستکم ۲۰دقیقه از مهمترین بخشهای این مصاحبه که حاوی نکات کلیدی دیپلماتیک و اقتصادی بود بیخبر بمانند!
واکنشها بهسانسور صحبتهای قالیباف در صداوسیما
چنانکه اشاره شد اما درپی این اقدام ناشیانه صداوسیما در سانسور صحبتهای رییس هیات مذاکرهکنندگان ایران بسیاری از ناظران و فعالان سیاسی و بهویژه برخی از چهرههای اصولگرا بهاین اقدام واکنش نشان داده و عملکرد صداوسیما را مورد انتقاد قرار دادند. چنانکه مجتبی زارعی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در پیامی توئیتری در این رابطه نوشت: فوری و حائز اهمیت؛ یک باند خودسر در خانواده شریف و ایثارگر صداوسیما در جنگهای شناختیِ بین ترامپ و دکتر قالیباف کنار ترامپ ایستاد و برنامه دکتر قالیباف را قطع کرد! این نماینده اصولگرای مجلس اضافه کرد: وقتی یک باند خودسر و خرابکار در صداوسیما ازطریق کانالهای خاص نسبتبه زشتیهای تفسیر بهرای امامِ امت پیرامون حکمتهای دانشواژه ضدآمریکاییِ «علیالاصول» توجیه شد بهجای توبه و عذرخواهی از دستگاه معرفتساز و اطمینانبخش ولایت فقیه اما مجددا خودزنی کرد و بهقطع برنامه آگاهیبخش برادر مجاهد دکتر قالیباف پرداخت! او با تاکید بر اینکه صداوسیما در دوسال گذشته همواره بههمین شیوه غیرپروتکلی و غیراخلاقی با رییس قوهمقننه رفتار کرده و با رویکردی مبتنیبر فرقهگرایی بهمقابله با «این رفیق حاج قاسم» پرداخته، نکته مهمتر و تاثربارتر را این مساله عنوان کرد که این جریان در صداوسیما در اوج جنگهای شناختی و روایتها بین معتبرسازی ترامپ در سپهر عمومی و سرباز خط مقدم نظام یعنی مسوول پرونده جنگ با آمریکا(دکتر قالیباف) کنار ترامپ ایستادید! زارعی با کنایه بهاقدام چندی پیش محمود نبویان که بهعنوان یکی از چهرههای اصلی جبهه پایداری در مجلس در یک برنامه تلویزیونی اقدام بهافشای گزینشی توصیههای رهبری بههیات مذاکرهکنندگان ایران کرده بود خواستار آن شد که به این پرونده خسارتبار صداوسیما هم کنار پرونده ضد ملی انتشار اسناد بکلی سری باید فورا رسیدگی شود.
همزمان مرتضی کامل نواب، دبیرکل جمعیت پیشرفت و عدالت که بهعنوان تشکل سیاسی نزدیک بهقالیباف شناخته میشود نیز بهسانسور ناشیانه سخنان رییس مجلس در صداوسیما واکنش نشان داد و در توئیتی نوشت: درحالیکه تلویزیون در این چندماه ساعتها آنتن خود را در اختیار سخنرانان سفارشی و مخالفخوان قرار داده تبیین و توضیحات رییس مجلس درباره تفاهمنامه اخیر را در مهمترین بخش آن قطع و ادامه پخش آن را بهفردا حواله میدهد! جالب آنکه این چهره سیاسی نیز بهاظهارات اخیر نبویان اشاره کرد و نوشت: جناب نبویان منظورتان از کودتا کمکم دارد روشن میشود… .
جالب آنکه منصور حقیقتپور، دیگر فعال سیاسی اصولگرا که ازقضا چندان هم بهنزدیکی با قالیباف شناخته نمیشود و در سالهای گذشته همواره بهعنوان یکی از اصولگرایان میانهروی نزدیک بهعلی لاریجانی در فضای سیاسی کشور فعال بوده در گفتوگویی با خبرآنلاین، بهشدت بهاین اقدام صداوسیما انتقاد کرد و گفت: جمهوری اسلامی ایران، واژههایی مبارک و مقدس هستند اما بهاعتقاد من صداوسیما نه مبارک است و نه مقدس. امروز این سازمان در اختیار عدهای افراد زورگو و متجاسر قرار گرفته که هر کاری بخواهند انجام میدهند. او از قالیباف خواست باتوجه بهنقشی که بهعنوان رییس مجلس در بودجهریزی دارد جلوی این اقدامهای صداوسیما را بگیرد و گفت: آیا قرار است{صداوسیما) با همین بودجه مردم را کافر کرده و مرجع خبری آنها را بهرسانههای خارج از کشور منتقل کنند؟ اگر چنین باشد این پول بر آنها حرام است. حقیقتپور که بهصراحت تاکید کرده عملکرد این افراد در راستای اهداف بیگانگان و اجانب قرار دارد، میگوید: امروز صهیونیستها با مذاکرات مخالفت کرده و همین افراد نیز در داخل با مذاکرات مخالفت میکنند. در جریان برجام نیز همین وضعیت وجود داشت. اسرائیلیها مخالف بودند و اینها هم مخالفت میکردند. واقعا نمیدانم وجه مشترک میان جریان خالصساز و صهیونیستها در این مخالفتها چیست. او با اشاره بهتخریب بسیاری از بزرگان نظام طی دهههای گذشته ازجمله هجمههایی که علیه هاشمیرفسنجانی، ناطق نوری، سیدحسن خمینی و علی لاریجانی صورت گرفته و ازسوی دستگاههای امنیتی با آنها برخورد نشده، گفت: حالا نوبت آقای قالیباف رسیده است.
ایکاش دستگاههای امنیتی ما نشسته نبوده و برخاسته، دونده و جنگنده بودند. او که در سخنانی بحثانگیز گفته مطمئن است پشت این جریان بهایران وصل نیست، تاکید کرد: این افراد در برخی شاخههای نظامی، امنیتی، حوزوی و دانشگاهی نفوذ دارند. اینکه اینها بهکجا متصل هستند، از کجا پول میگیرند، با چهکسانی ارتباط دارند، بهکدام کشورها سفر میکنند، در کجا تحصیل کردند و با کدام سفارتخانهها در ارتباط هستند مسائلی است که باید دستگاههای امنیتی آنها را بررسی و روشن کنند. حقیقتپور این جریان را بهتلاش برای کودتا در کشور نیز متهم کرد و با تاکید بر شدت خطری که در سایه فعالیتهای این جریان کشور را تهدید میکند، هشدار داد که این جریان سلاح، پول و منابع مالی، سازماندهی و امکان صدور فتوا دارد و بههمین دلیل هم بهمراتب خطرناکتر است و باید با آن برخورد شود.
پشتپرده سانسور سخنان قالیباف در صداوسیما
واقعیت این است که همانطورکه منتقدان سانسور سخنان قالیباف در همین مدت کوتاه نیز بهصراحت اعلام کردند علتالعلل این برخورد در این رسانه حاکمیتی بهچینش مدیران و نحوه مدیریت این رسانه برمیگردد؛ مدیرانی که بیاغراق بهیکی از رادیکالترین لایههای سیاسی گرایش دارد و تفاهم، دیپلماسی و البته مهمتر از تمام اینها افشای واقعیتهای تحریم و جنگ را برنمیتابد. درواقع مشکل اصلی سانسورکنندگان صحبتهای قالیباف این بود که او سعی داشت واقعیت پیچیده و زمینی مبادلات اقتصادی در شرایط تحریم را فاش کند و از حقیقت نحوه مدیریت ارزها و توافق غلات سخن بگوید. بهبیان ساده جرم قالیباف این بود که ویترین شعاری و یکدست تندروها را بههم ریخت و سعی داشت که روایتی واقعی و فاقد رتوشهای ایدئولوژیک از واقعیتهای اقتصادی و دیپلماتیک کشور ارائه کند.
البته این طیف خاص از مدیران صداوسیما حتی پیش از پخش این گفتوگوی نیمهکاره نیز بهشدت از قالیباف عصبانی بودند. چه آنکه در روزهای گذشته نیز با ادبیاتی تند و گزنده که تا پیش از این کمتر از او شنیده شده بود بهسیم آخر زد و خطاب بهتندروهای مدعی گفت: کسانی که در زندگیشان تا بهحال یک سیلی برای این انقلاب نخوردند و هیچ غلطی برای این کشور نکردند امروز پشت تریبونها نشستند و بهنام دین و انقلاب بههر کسی که کار اجرایی و واقعی میکند تهمت خیانت و وادادگی میزنند! آنهم درحالیکه در همین مدت کوتاه مسعود پزشکیان نیز در انتقادی کمسابقه از عملکرد صداوسیما در توئیتی نوشت: همکاران ما در دولت همواره مراقب بودند آرامش روانی جامعه مورد تهدید قرار نگیرد و تاکید من بر حفظ وحدت و تحمل تفاوتهاست اما وقتی صداوسیما و برخی فعالان رسانهای در شرایط جنگی لبه نقدهای غیرمنصفانه را بهسمت دولت بگیرند مجبور خواهیم بود پاسخ درخور بدهیم. این بهصلاح کشور نیست.
رجحان منافع جناحی بهمنافع ملی در صداوسیما
با این همه اما اگر بخواهیم در حد امکان این رفتار جناحی صداوسیما را آسیبشناسی کنیم آنقدر مثال زیاد است که لازم نیست چندان جای دوری برویم و حتی میتوانیم از همین گفتوگوی نیمهکاره و سانسورشده قالیباف استفاده کنیم. او در بخشی از سخنانش در جملاتی کنایهآمیز خطاب بهمدیران رسانه گفت: بهخاطر مشکلات سیاسی با من قالیباف حقوق ملت را از بین نبرید؛ جملهای که میتوان آن را لُب کلام و جانمایه نقدی دانست که سالهاست ازسوی بسیاری از ناظران مطرح میشود و البته همواره مورد بیتوجهی قرار میگیرد.
قالیباف چندی پیش از این نیز در نقد عملکرد صداوسیما گفته بود: صداوسیما باید فرزند زمانه خویش باشد. حال آنکه در ماجرای سانسور ناشیانه گفتوگوی رییس هیات مذاکرهکنندگان ایران بار دیگر این مهم نیز آشکار شد که این سازمان نهتنها فرزند زمانه خود نیست بلکه اصرار دارد در غارهای تاریک انحصار و دگماتیسم سیاسی باقی بماند؛ آنهم در روزگاری که شبکههای اجتماعی ظرف چندثانیه فیلم بخشهای سانسورشده را دستبهدست میکنند و تشت رسوایی جامجم را از بام فرومیاندازند. حال باید دید آیا صداوسیما و اقلیتی که این سازمان را اداره میکنند آیا دستکم از این رسوایی درس میگیرند یا کماکان بر همان مسیر همیشگی خود پای خواهند فشرد. هرچند بهمحک تجربه آزموده ثابت شده احتمال تغییر رفتار صداوسیما بیشتر بهخوشخیالی نزدیک است تا واقعیتی که باید انتظارش را کشید!
