«میکس»؛ فیلمی فراتر از قصهگویی متعارف

جهان صنعت– استاد گروه سینما و تئاتر دانشگاه هنر، در نشست بررسی فیلم «میکس» ساخته زندهیاد داریوش مهرجویی، این فیلم را اثری متفاوت از الگوی متعارف قصهگویی دانست. شهابالدین عادل در نشست «گفتوگومندی در سینمای ایران» با موضوع بررسی فیلم «میکس» که با مشارکت خانه سینما و انجمن علمی هنر و ادبیات تطبیقی برگزار شد، بااشاره به جایگاه مهرجویی در سینمای ایران اظهار کرد که مهرجویی از بزرگان سینمای ایران و از بهترین قصهگویان این سینما بود و مطالعات او در حوزه فلسفه و زیباییشناسی باعث شده بود تا توجه ویژهای به مسائل دنیای مدرن داشته باشد.
وی «میکس» را فیلمی بدون یک روایت کلان دانست و افزود: این اثر را میتوان باتوجه به اندیشههای ژان فرانسوا لیوتار درباره تکثر روایتها و مفهوم «ناسینما» بررسی کرد. در این فیلم، پشتصحنه تولید چنان آشفته است که بیش از خط قصه، شاهد رخداد هستیم.
این استاد دانشگاه ادامه داد: در «میکس» نظم متعارف روایت و تصویر بارها مختل میشود و حرکت نیز فقط در خدمت پیشبرد قصه نیست. از نگاه لیوتار، ناسینما را نباید ضدسینما یا سینمای بد دانست بلکه میتوان آن را رویکردی دربرابر ساماندهی متعارف حرکت و روایت تلقی کرد.
عادل بااشاره به نظریه چندصدایی میخائیل باختین گفت: در «میکس» تقابل و تعامل صداهای مختلف اهمیت زیادی دارد و بخشهایی از آثار خود مهرجویی نیز در فیلم بهعنوان نوعی بینامتنیت دیده میشود. مهرجویی این مفاهیم پیچیده را در قالبی ساده و در بطن سینمایی قابل فهم ارائه کرده است.
وی همچنین مناسبات تولید سینما در دهه۷۰ را از عناصر قابلتوجه فیلم دانست و گفت که موضوعاتی مانند قطع نگاتیو و شرایط تولید آن دوره در «میکس» بازتاب یافته است.
در ادامه، علیرضا زریندست، فیلمبردار پیشکسوت سینمای ایران، بااشاره به نقش تصادف در سینما گفت که بسیاری از اتفاقات در سینما از تصادف ناشی میشوند و گاهی محدودیتهای تولید میتوانند نتیجهای متفاوت و حتی بهتر برای یک فیلم رقم بزنند.
زریندست درباره شیوه کار مهرجویی نیز اظهار کرد: او به بازیگران آزادی میداد تا بداههپردازی کنند و از آنها میخواست خودشان نقش را پرورش دهند. این فیلمبردار پیشکسوت همچنین ماندگار شدن در سینما را دشوار دانست و بر ضرورت مدیریت اختلافها و مشکلات عوامل تولید برای حفظ روند ساخت فیلم تاکید کرد.
