قمار بزرگ چین روی رباتهای انساننما و تکرار استراتژی خودروهای الکتریکی
جهان صنعت– چین درحال انجام یک سرمایهگذاری عظیم و استراتژیک روی تولید رباتهای انساننماست تا با بحران پیری جمعیت و کاهش نیروی کار صنعتی خود مقابله کند. پکن برای تسلط بر این بازار دقیقا همان الگوی موفق خود در توسعه خودروهای الکتریکی و پنلهای خورشیدی را بهکار گرفته است: تزریق یارانههای کلان دولتی، ایجاد ظرفیت تولید انبوه پیش از شکلگیری تقاضای واقعی و دامنزدن بهرقابتی بیرحمانه در بازار برای کاهش شدید هزینهها. هدف نهایی این سیاست کنترل فناوریهای حیاتی آینده و کنارزدن رقبای غربی است.
با این وجود تفاوت بزرگی میان این صنعت و صنعت خودرو وجود دارد. رباتهای انساننما هنوز در مراحل اولیه فناوری هستند. باوجود ویدئوهای پربازدید اینترنتی که رباتهای چینی را درحال رقص یا هنرهای رزمی نشان میدهند واقعیت در مراکز آموزشی متفاوت است. این رباتها در انجام وظایف سادهای مانند مرتبکردن جعبهها یا بستهبندی هنوز بسیار کند، دستوپا چلفتی و نیازمند هدایت مکرر انسانی هستند.
ربات انساننمای ایکسپنگ
مدیران این صنعت اعتراف میکنند که رباتها فاقد هوش عمومی برای سازگاری با محیطهای غیرقابل پیشبینی هستند. بههمین دلیل در کارخانههای مدرن امروزی(مانند خطوط مونتاژ خودرو) بازوهای رباتیک سنتی همچنان گزینههایی ارزانتر، سریعتر و قابلاعتمادتر از انساننماها محسوب میشوند.
در حال حاضر بازار رباتهای انساننما در چین بهشدت متکی بهدولت است. دولتهای ملی و محلی بهعنوان تامینکننده مالی(ارائه یارانهها) و مشتری اصلی خرید سیستمها عمل میکنند. این تقاضای مصنوعی باعث شکلگیری بیش از ۱۵۰شرکت فعال در این حوزه شده که تعدادشان بهمراتب بیشتر از برندهای خودروی الکتریکی در این کشور است. این تولید مازاد باعث افت قیمتها شده اما بسیاری از تحلیلگران هشدار میدهند که این بازار درواقع یک حباب است. پیشبینی میشود در اواخر سال۲۰۲۶یا۲۰۲۷ با کاهش حمایتهای دولتی روند ادغام بازار و ورشکستگی بسیاری از این شرکتها آغاز شود و تنها چند غول قدرتمند باقی بمانند.
ربات انساننمای چینی
پاسخ اینکه اما چرا چین چنین قمار پرریسکی میکند، در جمعآوری دادهها نهفته است. توسعه هوشمصنوعی تجسمیافته فیزیکی بسیار پیچیدهتر از ساخت چتباتهای متنی است. رباتها برای یادگیری مهارتهای حرکتی بهمیلیونهاساعت تعامل در دنیای واقعی نیاز دارند. استراتژی چین این است که با اشباع بازار از سختافزارهای ارزان این دادههای ارزشمند را سریعتر از رقبای خارجی خود(مانند پروژه ربات اپتیموس تسلا) جمعآوری کند.
صرفنظر از ورشکستگیهای احتمالی شرکتها در آینده این استراتژی در حال تثبیت برتری چین در زنجیره تامین جهانی است. سال گذشته ۹۵درصد از تولید جهانی رباتهای انساننما بهچین اختصاص داشت. این تسلط بلامنازع زنگ خطر را برای کشورهای غربی بهصدا درآورده تاجاییکه دولت آمریکا واردات رباتهای انساننمای جدید چینی را بهدلیل نگرانیهای سایبری و اقتصادی ممنوع کرده است. باوجود تمام ضعفهای فناوری فعلی زنجیره تامین ارزان چین احتمالا این کشور را بهبرنده نهایی این رقابت در سالهای آینده تبدیل خواهد کرد.
منبع: خودرو بانک
