رقابت قدرت‌های بزرگ برای گنجینه آسیا
جهان صنعت _ پایگاه تحلیلی تایمز آسیای مرکزی گزارش داد که ایالات متحده تلاش می‌کند گفت‌وگوهای سیاسی خود با کشورهای آسیای مرکزی را به‌پروژه‌های مشخص در حوزه استخراج و فرآوری مواد معدنی حیاتی تبدیل کند. این در حالی است که دسترسی به‌ذخایر معدنی تنها بخشی از این چالش است چراکه چین از هم‌اکنون حضور عمیقی در بخش‌های استخراج، فرآوری و مسیرهای انتقال مواد معدنی در منطقه دارد. درهمین حال گزارش‌ها حاکی از آنست که سرجیو گور نماینده ویژه آمریکا در امور جنوب و آسیای مرکزی و سناتور استیو دینز، نماینده مجلس ایالت متحده به‌بیشکک سفر کرده و با سران آسیای مرکزی دیدار کرده است. دینز که نماینده ایالت مونتانا، یکی از ایالت‌های مهم معدنی آمریکاست از لغو اصلاحیه «جکسون-ونیک» حمایت کرده؛ مقرراتی مربوط به‌دوران جنگ سرد که همچنان درباره قزاقستان، تاجیکستان، ترکمنستان و ازبکستان اعمال می‌شود.
این قانون که در سال۱۹۷۴ تصویب شد باهدف اعمال فشار بر دولت‌های بلوک شوروی که محدودیت‌هایی برای مهاجرت اعمال می‌کردند وضع شد و همچنان مانع از اعطای روابط تجاری عادی و دائمی آمریکا به‌این چهارکشور است.
سرمایه‌گذاری آمریکا روی تنگستن قزاقستان
گروه کوو کپیتال (Cove Capital) ازطریق گروه سرمایه‌گذاری کوو کز(Cove Kaz Capital Group) با شرکت دولتی تائو-کن سامروک (Tau-Ken Samruk) قزاقستان برای توسعه ذخایر معادن سورنی کاتپار(Severny Katpar) و ورخنیه کایراکتی(Verkhneye Kairakty) در منطقه قراغندی(Karaganda) این کشور آسیای مرکزی همکاری می‌کند. تنگستن برای آمریکا از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این ماده در صنایع هوافضا، الکترونیک، ماشین‌آلات و حوزه دفاعی کاربرد دارد و بازار جهانی آن همچنان به‌شدت به‌چین وابسته است.
حضور آمریکا در تاجیکستان برای بخش استخراج آنتیموان
شرکت کام‌ساپ کامودیتیز(Comsup Commodities) از سال۲۰۰۶ مالکیت کامل شرکت انزاب (Anzob) را در اختیار دارد؛ شرکتی که معدن آنتیموان-جیوه Dzhizhikrut را توسعه می‌دهد.
آنتیموان فلزی است که در باتری‌ها، تجهیزات الکترونیکی، مواد ضدحریق و کاربردهای دفاعی مورد استفاده قرار می‌گیرد و تاجیکستان هم در سال گذشته میلادی حدود ۲۲هزار تن آنتیموان تولید کرد که تقریبا یک‌پنجم تولید جهانی را تشکیل می‌دهد.
آمریکا که درحالی‌که جایگاه خود را در تاجیکستان تثبیت کرده در بخش فرآوری زنجیره تامین دچار ضعف است.
ازبکستان؛ حرکت به‌سوی تولید محصولات با ارزش‌افزوده
به گزارش ایرنا، شوکت میرضیایف رییس‌جمهوری ازبکستان پنجشنبه گذشته با دینز در تاشکند دیدار درباره گسترش همکاری‌های منطقه‌ای در چارچوب «سی1+۵» ۵+۱(C1+۵)، انرژی، مواد معدنی حیاتی، حمل‌ونقل، فناوری‌های دیجیتال و صنعت را ازجمله زمینه‌های همکاری اقتصادی دوجانبه گفت‌وگو کرده است.
درهمین راستا «مجتمع فلزات فناوری ازبکستان» قصد دارد طی سال‌های۲۰۲۶تا۲۰۳۰ ۱۲۰پروژه ازجمله استخراج منابع تنگستن، مولیبدن، لیتیوم، گرافیت، نیکل، کبالت و دیگر فلزات با سرمایه‌گذاری ۴میلیاردو۲۰۰میلیون دلار اجرا کند.
همانند قزاقستان و تاجیکستان رقابت اصلی در اینجا نیز بیش‌ازپیش بر سر محل انجام فرآوری است. ازبکستان به‌سرمایه‌گذاران امکان دسترسی به‌منابع معدنی خود را ارائه می‌دهد و درعین‌حال به‌دنبال تولید داخلی پودرهای فلزی، آلیاژها، سیم‌های فلزی، قطعات صنعتی و دیگر محصولات با ارزش‌افزوده بالاتر است.
قرقیزستان؛ گام‌های نخست برای توسعه مواد معدنی حیاتی
جای پای آمریکا در قرقیزستان هنوز تازه است و در مراحل اولیه بسر می‌برد.
در جریان دیدار هیات آمریکایی با رییس‌جمهور قرقیزستان در بیشکک طرفین درباره سرمایه‌گذاری، تجارت، زیرساخت‌ها و فرصت‌های پیش‌روی شرکت‌های آمریکایی گفت‌وگو کردند.
براساس گزارش‌ها، قرقیزستان ۲۲نوع ماده خام دارد که ازجمله منابعی که می‌توانند برای سرمایه‌گذاران خارجی جذاب باشند می‌توان به‌آنتیموان، بریلیم، عناصر نادر خاکی، مولیبدن و بیسموت اشاره کرد.
حضور دیرینه چین در آسیای مرکزی
آمریکا زمانی وارد بازار آسیای مرکزی شد که چین سال‌هاست در آنجا فعالیت می‌کند. درواقع شرکت‌های چینی در استخراج و فرآوری فلزات در سراسر آسیای مرکزی حضور دارند. این کشور با قزاقستان، قرقیزستان و تاجیکستان مرز مشترک دارد و همین امر امکان انتقال مستقیم سنگ معدن و کنسانتره‌ها به‌مراکز فرآوری چین را بدون عبور طولانی از چندین کشور فراهم می‌کند.
به همین دلیل راهبرد آمریکا به‌طور فزاینده‌ای مواد معدنی را با حمل‌ونقل پیوند می‌دهد.
بیانیه مشترک آمریکا و پنج کشور آسیای مرکزی به‌طور مشخص بر سرمایه‌گذاری در اکتشافات زمین‌شناسی، استخراج و فرآوری مواد معدنی حیاتی، توسعه تولید محصولات با ارزش‌افزوده و گسترش مسیر تجاری ترانس‌خزر تاکید دارد.
